ষষ্ঠ শ্ৰেণী বিজ্ঞান অধ্যায় ১ – জীৱজগত – সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক সমাধান | AJB
ষষ্ঠ শ্ৰেণী বিজ্ঞান অধ্যায় ১ – জীৱজগত সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ আৰু সমাধান (AJB)
ষষ্ঠ শ্ৰেণীৰ বিজ্ঞান (Science) পাঠ্যক্ৰমৰ প্ৰথম অধ্যায় ‘জীৱজগত’ এখন অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ পাঠ। অসম জাতীয় বিদ্যালয় (AJB) ৰ নতুন পাঠ্যক্ৰমৰ আধাৰত এই অধ্যায়ৰ সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ (Class 6 Science Chapter 1 Textual Question Answer) প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। এই বিশেষ সংকলনটিত পাঠভিত্তিক অতি চমু প্ৰশ্ন, চমু প্ৰশ্ন, দীঘলীয়া প্ৰশ্ন, অতিৰিক্ত প্ৰশ্ন (Additional Questions), আৰু MCQ পুংখানুপুংখভাৱে অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। অস্পীন একেডেমী (Ospin Academy) ত এই সমাধানসমূহ সহজ, নিৰ্ভুল আৰু সম্পূৰ্ণ পৰীক্ষামুখীভাৱে উপলব্ধ কৰোৱা হৈছে।
‘জীৱজগত’ নামৰ এই পাঠটিত আমাৰ চৌপাশৰ জীৱ আৰু জড় পদাৰ্থ, জীৱৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ আৰু সিহঁতৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ বিষয়ে বিস্তাৰিতভাৱে বৰ্ণনা কৰা হৈছে। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ বাবে এই পাঠৰ মূল বিষয়বস্তু বুজি পোৱাটো অতি প্ৰয়োজনীয়। আমাৰ এই পাঠ্যভিত্তিক সমাধানত (Textual Solutions) কেৱল পাঠ্যপুথিৰ অনুশীলনীৰ প্ৰশ্নসমূহেই নহয়, বৰঞ্চ পৰীক্ষাত আহিব পৰা অতিৰিক্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্ন-উত্তৰসমূহো সামৰি লোৱা হৈছে যাতে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে সুন্দৰভাৱে প্ৰস্তুতি চলাব পাৰে।
এই পাঠ্যভিত্তিক সমাধানৰ পৰা আপুনি কি কি শিকিব আৰু পাব:
- জীৱজগত পাঠৰ মূল বিষয়বস্তু, জীৱ আৰু জড়ৰ পাৰ্থক্যৰ সৰল আলোচনা।
- পাঠভিত্তিক অনুশীলনীৰ সকলো প্ৰশ্নৰ নিৰ্দোষ আৰু মান্য উত্তৰ।
- জীৱৰ বৈশিষ্ট্যসমূহৰ সঠিক বিশ্লেষণ।
- নতুন পাঠ্যক্ৰমৰ আৰ্হি অনুসৰি গুৰুত্বপূৰ্ণ অতিৰিক্ত প্ৰশ্নসমূহৰ (Additional Questions) লগতে শেহতীয়া আৰ্হিৰ MCQ প্ৰশ্নৰ সমাধান।
অস্পীন একেডেমীৰ এই প্ৰশ্নোত্তৰসমূহৰ বিশেষ সুবিধা:
- শেহতীয়া AJB নতুন পাঠ্যক্ৰমৰ আধাৰত প্ৰস্তুত কৰা সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক সমাধান।
- ১০০% নিৰ্ভুল আৰু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে মুখস্থ কৰিবলৈ সহজ হোৱাকৈ সৰল অসমীয়া ভাষাত লিখা উন্নত মানৰ নোটছ (Class 6 Science Notes)।
- পৰীক্ষাৰ পূৰ্বে দ্ৰুত ৰিভিজনৰ (Quick Revision) বাবে বিশেষভাৱে যুগুতোৱা সহজ-সৰল উত্তৰ।
- এই অধ্যায়ৰ পৰা পৰীক্ষাত আহিব পৰা অতিৰিক্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্নৰ বিশেষ সংকলন।
ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ শৈক্ষিক উত্তৰণৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি অস্পীন একেডেমীয়ে এই বিশেষ পাঠ্যভিত্তিক সমাধান আগবঢ়াইছে। আপোনাৰ পৰীক্ষাৰ প্ৰস্তুতি এতিয়াই আৰম্ভ কৰক আৰু বিজ্ঞান বিষয়ত সৰ্বোচ্চ নম্বৰ লাভ কৰাৰ দিশত আগবাঢ়ক।
Class 6 বিজ্ঞান (Science) Textbook Solutions & MCQs | AJB New Syllabus
New Updated Version!
According to Latest AJB New Syllabus & Updated Book
Get comprehensive preparation for Class 6 বিজ্ঞান (Science) with this complete Textual Solution & MCQs package.
Includes Chapter-wise textbook solutions, additional Q&A, and MCQs precisely structured as per the latest Assam Jatiya Bidyalay (AJB) syllabus and new version of the book.
Perfect for building a strong foundation and mastering your school assessments! Download as an easy-to-use ZIP file.
অসম জাতীয় বিদ্যালয়, ষষ্ঠ শ্ৰেণী: বিজ্ঞান
জীৱজগত
পাঠভিত্তিক প্রশ্নোত্তৰ
১। খালী ঠাই পূৰ কৰাঁ।
(a) আমি উশাহত ____ গেছ বায়ুৰ পৰা গ্ৰহণ কৰোঁ।
উত্তৰঃ আমি উশাহত অক্সিজেন গেছ বায়ুৰ পৰা গ্ৰহণ কৰোঁ।
(b) কুকুৰাৰ পোৱালি ____ ৰ পৰা ওপজে।
উত্তৰঃ কুকুৰাৰ পোৱালি কণী ৰ পৰা ওপজে।
(c) উদ্ভিদে ____ প্ৰক্ৰিয়াৰে নিজৰ খাদ্য প্রস্তুত কৰে।
উত্তৰঃ উদ্ভিদে সালোক সংশ্লেষণ প্ৰক্ৰিয়াৰে নিজৰ খাদ্য প্রস্তুত কৰে
২। শুদ্ধ উত্তৰ বাছি উলিওৱা।
(a) লাজুকীলতাই কি উদ্দীপকৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনায়?
(i) পোহৰ
(ii) তাপ
(ii) স্পর্শ
উত্তৰঃ (ii) স্পৰ্শৰ প্ৰতি
(b) পৰিৱেশৰ অজৈৱিক উপাদান হ’ল-
(i) বায়ু
(ii) পানী
(iii) উদ্ভিদ
উত্তৰঃ (i) বায়ু তথা (ii) পানী
(c) প্ৰাণীৰ দেহত উৎপন্ন হোৱা অলাগতিয়াল বস্তু ওলাই যোৱা পদ্ধতি হ’ল-
(i) পাচন
(ii) শ্বসন
(iii) ৰেচন
উত্তৰঃ (iii) ৰেচন
১ । জীৱ বুলিলে কি বুজা?
উত্তৰঃ যিসমূহ পদাৰ্থৰ জীৱন আছে লগতে নিজৰ বংশবিস্তাৰ কৰাৰ সামৰ্থ্য থাকে, তেনেবোৰ বস্তুকে জীৱ আখ্যা দিয়া হয়। আমাৰ চৌপাশৰ গছ-বন, চৰাই-চিৰিকতি, জীৱ-জন্তু আদিবোৰেই হৈছে ইয়াৰ দৃষ্টান্ত।
২। জীৱৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ লিখা।
উত্তৰঃ জীৱৰ প্ৰধান লক্ষণসমূহ তলত দিয়া ধৰণৰ-
(a) জীৱৰ শাৰীৰিক বৃদ্ধি আৰু বিকাশ ঘটে।
(b) প্ৰতিটো জীৱই আহাৰ গ্ৰহণ কৰে।
(c) জীৱই শ্বাস-প্ৰশ্বাস কাৰ্য চলাই থাকে।
(d) জীৱৰ স্থানান্তৰ বা চলন প্ৰক্ৰিয়া থাকে।
৩ । আমাৰ চৌপাশ বুলিলে কি বুজা?
উত্তৰঃ আমাৰ চাৰিওকাষে নানা ধৰণৰ গছ-গছনি, চৰাই-চিৰিকতি আৰু জীৱ-জন্তুয়ে আৱৰি ৰাখিছে। আমাৰ চাৰিওফালৰ এই সামগ্ৰিক পৰিৱেশটোকেই আমাৰ চৌপাশ বুলি অভিহিত কৰা হয়।
৪। পৰিৱেশৰ উপাদান কেই প্ৰকাৰৰ?
উত্তৰঃ পৰিৱেশৰ উপাদানসমূহক মূলতঃ দুটা ভাগত ভগাব পাৰি। সেই ভাগ দুটা হৈছে-
(a) জৈৱিক উপাদান তথা
(b) অজৈৱিক উপাদান।
৫ । পোৱালি জগাই বংশবৃদ্ধি কৰা দুবিধ প্ৰাণীৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ পোৱালি জন্ম দি বংশবিস্তাৰ কৰা কেইবিধমান প্ৰাণীৰ নাম হৈছে- কুকুৰ, গৰু, মেকুৰী, বাদুলি ইত্যাদি।
৬। উদ্দীপক কাক বোলে।
উত্তৰঃ আমাৰ শৰীৰত চেঁচা বা গৰম কিবা লাগিলে আমি লগে লগে আঁতৰি যাওঁ অথবা চকুত তীব্ৰ পোহৰ পৰিলে আমি চকু মুদি পেলাওঁ। এনে পৰিস্থিতিত অতিৰিক্ত ঠাণ্ডা বা গৰম, স্পৰ্শ, প্ৰখৰ পোহৰ আদি কাৰকবোৰক উদ্দীপক বুলি কোৱা হয়।
৭। জীৱৰ উদ্দীপকৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনোৱা দুটা উদাহৰণ দিয়া।
উত্তৰঃ উদ্দীপকৰ প্ৰতি জীৱই প্ৰদৰ্শন কৰা সঁহাৰিৰ দুটা দৃষ্টান্ত তলত দিয়া হ’ল-
(ক) আমাৰ চকুত প্ৰখৰ পোহৰ পৰিলে, আমি চকু দুটা জপাই দিওঁ।
(খ) শৰীৰত অতিপাত গৰম বা ঠাণ্ডা বস্তু লাগিলে আমি ততালিকে তাৰ পৰা আঁতৰি আহোঁ।
৮ । জীৱ আৰু জড়ৰ চাৰিটা পাৰ্থক্য লিখাঁ।
উত্তৰঃ জীৱ আৰু জড় পদাৰ্থৰ মাজত থকা চাৰিটা মূল প্ৰভেদ হৈছে-
(ক) জীৱক জীয়াই থাকিবলৈ আহাৰৰ প্ৰয়োজন, আনহাতে জড় পদাৰ্থই আহাৰ গ্ৰহণ নকৰে।
(খ) জীৱই নিজৰ বংশবিস্তাৰ কৰিবলৈ সক্ষম, কিন্তু জড় পদাৰ্থই বংশবিস্তাৰ কৰিব নোৱাৰে।
(গ) জীৱই চলন প্ৰক্ৰিয়াৰে অংগ-প্ৰত্যংগ লৰচৰ কৰিব পাৰে, কিন্তু জড় পদাৰ্থৰ তেনে কোনো চলন নাথাকে।
(ঘ) জীৱই শ্বাস-প্ৰশ্বাস কাৰ্য চলায়, কিন্তু জড় পদাৰ্থই উশাহ-নিশাহ ল’ব নোৱাৰে।
৯ । উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীৰ মাজৰ দুটা পাৰ্থক্য লিখাঁ।
উত্তৰঃ উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীৰ মাজত থকা দুটা প্ৰধান পাৰ্থক্য তলত উল্লেখ কৰা হ’ল-
(ক) উদ্ভিদে শ্বাস-প্ৰশ্বাসৰ সময়ত বায়ুমণ্ডলৰ পৰা কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইড গ্ৰহণ কৰে; আনহাতে প্ৰাণীয়ে উশাহত অক্সিজেন গেছহে গ্ৰহণ কৰে।
(খ) উদ্ভিদে প্ৰয়োজনীয় আহাৰ নিজেই তৈয়াৰ কৰি ল’ব পাৰে; কিন্তু প্ৰাণীয়ে আহাৰৰ বাবে অন্য জীৱৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল হ’বলগীয়া হয়।
১০ । ৰেচনৰ প্ৰয়োজনীয়তা কি?
উত্তৰঃ প্ৰতিটো জীৱৰ বাবেই খাদ্য অপৰিহাৰ্য। গ্ৰহণ কৰা খাদ্যৰ একাংশ জীৱৰ দেহত দৰকাৰ অনুসৰি ব্যৱহাৰ হয় আৰু বাকী ৰোৱা অপ্ৰয়োজনীয় অংশখিনি শৰীৰৰ পৰা উলিয়াই পেলোৱাটো অতিশয় গুৰুত্বপূৰ্ণ। কিয়নো এই অলাগতিয়াল অংশই দেহত জমা হৈ বিষাক্ত পদাৰ্থৰ উৎপন্ন কৰিব পাৰে, যিবোৰ আমাৰ স্বাস্থ্যৰ বাবে বিপদজনক। সেইবাবেই এনে অলাগতিয়াল বৰ্জিত পদাৰ্থসমূহ ৰেচন প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে শৰীৰৰ পৰা নিষ্কাশন কৰা হয়।
১১। আন্ধাৰত গছৰ বৃদ্ধি নহয় কিয়?
উত্তৰঃ আন্ধাৰ পৰিৱেশত গছ-গছনিৰ বিকাশ নঘটে। ইয়াৰ কাৰণ হৈছে উদ্ভিদে নিজৰ প্ৰয়োজনীয় আহাৰ নিজেই প্ৰস্তুত কৰে, যাৰ বাবে সূৰ্যৰ পোহৰ আৰু উত্তাপ অতিশয় দৰকাৰী। গছৰ পাতত পত্ৰহৰিৎ নামৰ এবিধ সেউজীয়া ৰঞ্জক পদাৰ্থ নিহিত হৈ থাকে। এই পত্ৰহৰিতে সূৰ্যৰ পোহৰ আৰু তাপ শুহি লয় আৰু তাৰ জৰিয়তে কাৰ্ব’হাইড্ৰেট জাতীয় আহাৰ প্ৰস্তুত কৰে। সেয়েহে সূৰ্যৰ পোহৰ নোহোৱাকৈ কোনো উদ্ভিদ বৰ্তি থকাটো সম্ভৱপৰ নহয়।
অতিৰিক্ত প্রশ্নোত্তৰ
১২ । সালোক সংশ্লেষণ কাক বোলে?
উত্তৰঃ সেউজীয়া গছ-গছনিয়ে সূৰ্যৰ পোহৰৰ জৰিয়তে শক্তি সংগ্ৰহ কৰে। এই আহৰণ কৰা শক্তিৰ সহায়তে উদ্ভিদে নিজৰ আহাৰ প্ৰস্তুত কৰি লয়। উদ্ভিদে এইদৰে আহাৰ প্ৰস্তুত কৰা সমগ্ৰ পদ্ধতিটোকেই সালোক সংশ্লেষণ বুলি জনা যায়।
১৩ । প্রধান প্রাকৃতিক উপাদানসমূহ কি কি?
উত্তৰঃ প্ৰকৃতিৰ মূল উপাদানসমূহ হৈছে- পানী, বায়ু, মাটি, সূৰ্যৰ পোহৰ আৰু তাপ, গছ-গছনি আদি।
১৪। ৰেচন ক্রিয়া কাক বোলে?
উত্তৰঃ প্ৰতিবিধ জীৱই জীয়াই থাকিবলৈ আহাৰ খায়। সেই আহাৰৰ এটা ভাগ শৰীৰৰ কামত লাগে আৰু অৱশিষ্ট অলাগতিয়াল ভাগটো দেহৰ ভিতৰত বিশেষ প্ৰক্ৰিয়াৰে বেলেগ পদাৰ্থলৈ ৰূপান্তৰিত হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত এইবোৰ দেহৰ পৰা বাহিৰলৈ উলিয়াই দিয়া হয়। এইদৰে অলাগতিয়াল পদাৰ্থ নিষ্কাশন কৰা কাৰ্যটোক ৰেচন প্ৰক্ৰিয়া বুলি কোৱা হয়।
১৫। মানুহৰ দৰে আন প্ৰাণী বা উদ্ভিদে উদ্দীপকৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনায়নে?
উত্তৰঃ মানৱ জাতিৰ দৰেই অন্যান্য উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীসমূহেও উদ্দীপকৰ প্ৰতি সঁহাৰি প্ৰদৰ্শন কৰে। দৃষ্টান্তস্বৰূপে, কেঁচু এটাক স্পৰ্শ কৰিলে সি লগে লগে কোচ খাই আহে। ঠিক তেনেদৰে, লাজুকীলতা গছৰ পাতবোৰ চুই দিয়াৰ লগে লগেই জঁয় পৰি যায়।
১৬ । জীৱই শক্তি ক’ৰ পৰা পায়?
উত্তৰঃ জীৱসমূহে গ্ৰহণ কৰা আহাৰৰ পৰাই প্ৰয়োজনীয় শক্তি লাভ কৰে।
১৭ । উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণীৰ মাজত সম্পৰ্ক কি?.
উত্তৰঃ প্ৰাণী আৰু উদ্ভিদৰ মাজত এক গভীৰ আৰু এৰাব নোৱৰা সম্পৰ্ক বিৰাজমান; উদ্ভিদৰ অবিহনে প্ৰাণীৰ অস্তিত্ব অসম্ভৱ আৰু প্ৰাণীৰ অবিহনে উদ্ভিদৰো বৰ্তি থকা টান। উদ্ভিদে শ্বাস-প্ৰশ্বাসৰ বাবে কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইড গ্ৰহণ কৰি পৰিৱেশলৈ অক্সিজেন এৰি দিয়ে। তদুপৰি, সালোক সংশ্লেষণ প্ৰক্ৰিয়াতো উদ্ভিদে প্ৰচুৰ পৰিমাণে অক্সিজেন গেছ মুকলি কৰে, যিটো সমগ্ৰ প্ৰাণীজগতে উশাহত গ্ৰহণ কৰি জীয়াই থাকে। আনহাতে, প্ৰাণীসমূহে খোৱা সৰহভাগ খাদ্যৰ উৎসই হৈছে উদ্ভিদ। সেয়েহে, উদ্ভিদ নোহোৱাকৈ প্ৰাণী আৰু প্ৰাণী নোহোৱাকৈ উদ্ভিদ বৰ্তি থকাটো কেতিয়াও সম্ভৱ নহয়।
১৮। প্রাণী আৰু উদ্ভিদৰ বৃদ্ধি কেতিয়াৰ পৰা হয়?
উত্তৰঃ উদ্ভিদ আৰু প্ৰাণী উভয়ৰে বিকাশ সিহঁতৰ ভ্ৰূণ অৱস্থাৰ পৰাই আৰম্ভ হয়। অৱশ্যে এই বৃদ্ধিৰ বাবে সিহঁতে পৰ্যাপ্ত পৰিমাণৰ আহাৰ আৰু শক্তি লাভ কৰাটো বাঞ্ছনীয়।
১৯ । জীৱজগতৰ প্ৰধান উপাদান দুটা কি কি?
উত্তৰঃ সমগ্ৰ জীৱজগতৰ মূল উপাদান দুবিধ হৈছে প্ৰাণী আৰু উদ্ভিদ।
২০। শ্বসন ক্রিয়া বুলিলে কি বুজা?
উত্তৰঃ প্ৰতিবিধ জীৱই শ্বাস-প্ৰশ্বাস লয়। প্ৰাণীসমূহে উশাহত অক্সিজেন গেছ ভিতৰলৈ লয় আৰু নিশাহত কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইড গেছ বাহিৰলৈ উলিয়াই দিয়ে। ইয়াৰ বিপৰীতে, উদ্ভিদে উশাহত কাৰ্বন-ডাই-অক্সাইড গেছ গ্ৰহণ কৰি নিশাহত অক্সিজেন গেছ বায়ুমণ্ডললৈ এৰি দিয়ে। জীৱৰ উশাহ-নিশাহ লোৱাৰ এই গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰক্ৰিয়াটোকেই শ্বসন ক্ৰিয়া বুলি আখ্যা দিয়া হয়।
২১ । জীৱৰ চলন বুলিলে কি বুজা?
উত্তৰঃ জীৱই এঠাইৰ পৰা আন ঠাইলৈ বা অংগ-প্ৰত্যংগ লৰচৰ কৰা কাৰ্যকে চলন বুলি জনা যায়। প্ৰায় সকলো জীৱ-জন্তু আৰু চৰাই-চিৰিকতিয়ে লৰচৰ কৰিব পাৰে। অৱশ্যে উদ্ভিদে এঠাইৰ পৰা আন ঠাইলৈ যাব নোৱাৰে যদিও ইহঁতে উদ্দীপকৰ প্ৰতি সঁহাৰি প্ৰদৰ্শন কৰে আৰু জীয়াই থকাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় সকলোখিনি কাৰ্য চলাই নিয়ে। এই প্ৰক্ৰিয়াবোৰকেই উদ্ভিদৰ চলন হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
২২। খালী ঠাই পূৰ কৰাঃ
(a) জীৱই ____ প্রক্রিয়াসমূহ সম্পন্ন কৰে।
উত্তৰঃ জীৱই জীৱন প্রক্রিয়াসমূহ সম্পন্ন কৰে।
(b) ____ শ্বসন ক্রিয়া সম্পন্ন কৰে।
উত্তৰঃ জীৱই শ্বসন ক্রিয়া সম্পন্ন কৰে ।
(c) জীৱই প্রজননৰ সহায়ত ____ বৃদ্ধি কৰে।
উত্তৰঃ জীৱই প্রজননৰ সহায়ত বংশ বৃদ্ধি কৰে।
(d) জীৱই ____ ৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনায়।
উত্তৰঃ জীৱই উদ্দীপক ৰ প্ৰতি সঁহাৰি জনায়।
(e) খাদ্যৰ কাৰণে প্ৰাণীয়ে ____ ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে।
উত্তৰঃ খাদ্যৰ কাৰণে প্ৰাণীয়ে উদ্ভিদ ৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে।
(f) উদ্ভিদে ____ প্ৰক্ৰিয়াৰে খাদ্য প্রস্তুত কৰে।
উত্তৰঃ উদ্ভিদে সালোক-সংশ্লেষণ প্ৰক্ৰিয়াৰে খাদ্য প্রস্তুত কৰে।
