সপ্তম শ্ৰেণী নতুন বিজ্ঞান অধ্যায় ১১ – গতি আৰু সময় (Motion and Time) – সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ | অসম জাতীয় বিদ্যালয় (AJB)

Class 7 Science Chapter 11 গতি আৰু সময় Solutions | AJB Assam

সপ্তম শ্ৰেণী নতুন বিজ্ঞান অধ্যায় ১১ – গতি আৰু সময় (Motion and Time) সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ আৰু সমাধান (AJB Assam)

সপ্তম শ্ৰেণীৰ নতুন বিজ্ঞান (Science) পাঠ্যক্ৰমৰ একাদশ অধ্যায় ‘গতি আৰু সময়’ শিক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে এখন অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ পাঠ। অসম জাতীয় বিদ্যালয়ৰ (AJB) শেহতীয়া নতুন পাঠ্যক্ৰমৰ আধাৰত এই অধ্যায়ৰ সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ (Class 7 Science Chapter 11 Textual Question Answer) প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। এই বিশেষ সংকলনটিত অনুশীলনীৰ সকলো প্ৰশ্নোত্তৰৰ লগতে অতিৰিক্ত প্ৰশ্ন (Additional Questions) আৰু বহু-বিকল্পী প্ৰশ্ন (MCQs) অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। অস্পীন একেডেমী (Ospin Academy) ত এই সমাধানসমূহ অতি সহজ আৰু নিৰ্ভুলভাৱে উপলব্ধ কৰোৱা হৈছে যাতে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে ঘৰতে বহি সুন্দৰভাৱে বিজ্ঞানৰ অনুশীলন কৰিব পাৰে।

‘গতি আৰু সময়’ নামৰ এই পাঠটিত দ্ৰুত আৰু ধীৰ গতি, সুষম আৰু অসম গতি, দ্ৰুতি (Speed), সময় জোখাৰ একক তথা সৰল দোলকৰ (Simple Pendulum) পৰ্যায়কাল আদিৰ বিষয়ে বিতংভাৱে আলোচনা কৰা হৈছে। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ বিজ্ঞানৰ ভেটি সৱল কৰিবলৈ এই পাঠৰ মূল ধাৰণাসমূহ বুজি পোৱাটো অতি প্ৰয়োজনীয়। আমাৰ এই পাঠ্যভিত্তিক সমাধানত কেৱল পাঠ্যপুথিৰ অনুশীলনীৰ প্ৰশ্নসমূহেই নহয়, বৰঞ্চ পৰীক্ষাত আহিব পৰা অতিৰিক্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্ন-উত্তৰসমূহো সামৰি লোৱা হৈছে।

এই পাঠ্যভিত্তিক সমাধানৰ পৰা আপুনি কি কি শিকিব আৰু পাব:

• গতিৰ প্ৰকাৰ, দ্ৰুতি নিৰ্ণয়, সময়ৰ মাপকাঠী আৰু সৰল দোলকৰ ধাৰণাৰ স্পষ্ট বিশ্লেষণ।
• পাঠ্যপুথিৰ অনুশীলনীৰ প্ৰতিটো চমু আৰু দীঘলীয়া প্ৰশ্নৰ পৰীক্ষামুখী নিৰ্দোষ সমাধান।
• পৰীক্ষাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় অতিৰিক্ত প্ৰশ্ন (Additional Questions) আৰু তাৰ সহজ উত্তৰ।
• নতুন আৰ্হি অনুসৰি গুৰুত্বপূৰ্ণ বহু-বিকল্পী প্ৰশ্নৰ (MCQs) সম্পূৰ্ণ সমাধান।

অস্পীন একেডেমীৰ এই প্ৰশ্নোত্তৰসমূহৰ বিশেষ সুবিধা:

• শেহতীয়া AJB নতুন পাঠ্যক্ৰমৰ আধাৰত প্ৰস্তুত কৰা সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক সমাধান।
• ১০০% নিৰ্ভুল আৰু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে সহজে বুজিব পৰাকৈ সৰল ভাষাত যুগুতোৱা উন্নত মানৰ বিজ্ঞানৰ নোটছ (Class 7 Science Notes)।
• পৰীক্ষাৰ পূৰ্বে দ্ৰুত ৰিভিজনৰ (Quick Revision) বাবে বিশেষভাৱে প্ৰস্তুত কৰা সহজ-সৰল উত্তৰ।
• বিজ্ঞানৰ প্ৰতি আগ্ৰহ বঢ়াবলৈ ব্যৱহাৰিক উদাহৰণৰ সহায়ত বুজোৱা সমাধান।

ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ শৈক্ষিক উত্তৰণৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি অস্পীন একেডেমীয়ে এই বিশেষ পাঠ্যভিত্তিক সমাধান আগবঢ়াইছে। আপোনাৰ পৰীক্ষাৰ প্ৰস্তুতি এতিয়াই আৰম্ভ কৰক আৰু বিজ্ঞান বিষয়ত সৰ্বোচ্চ নম্বৰ লাভ কৰাৰ দিশত আগবাঢ়ক।

 অসম জাতীয় বিদ্যালয়, সপ্তম শ্ৰেণী: বিজ্ঞান

অধ্যায়-11                                                               অস্পিন একাডেমী

গতি আৰু সময়

পাঠভিত্তিক প্রশ্নোত্তৰ

1. শুদ্ধ উত্তৰটো বাছি উলিওৱা:

(i) মটৰগাড়ীৰে গুৱাহাটীৰ পৰা নলবাৰী আৰু পাঠশালালৈ যাবলৈ সময় লাগে ক্রমে 2 ঘণ্টা আৰু 3 ঘণ্টা। এতেকে গুৱাহাটী-নলবাৰীৰ দূৰত্ব—

(a) গুৱাহাটী-পাঠশালৰ দূৰত্বৰ সমান

(b) গুৱাহাটী-পাঠশালৰ দূৰত্বৰ আধা

(c) গুৱাহাটী-পাঠশালৰ দূৰত্বতকৈ কম

(d) গুৱাহাটী-পাঠশালৰ দূৰত্বতকৈ বেছি

উত্তৰঃ (c) গুৱাহাটী-পাঠশালৰ দূৰত্বতকৈ কম।

(ii) ‘উৰাজাহাজেৰে গুৱাহাটীৰ পৰা কলিকতালৈ যাবলৈ সময় লাগে মাথোন এঘণ্টা। এতেকে কলিকতা গুৱাহাটীৰ নিচেই ওচৰত।’— বিবৃতিটো

(a) সত্য কাৰণ ভ্ৰমণৰ সময় মাথোন এঘণ্টা

(b) অসত্য কাৰণ ভ্ৰমণৰ সময়ৰ ওপৰত দূৰত্ব নিৰ্ভৰ নকৰে

(c) অসত্য কাৰণ উৰাজাহাজে কম সময়তে বহু বেছি দূৰত্ব অতিক্ৰম কৰিব পাৰে

(d) a আৰু b দুয়োটাই শুদ্ধ

উত্তৰঃ (c) অসত্য কাৰণ উৰাজাহাজে কম সময়তে বহু বেছি দূৰত্ব অতিক্ৰম কৰিব পাৰে।

(iii) ধীৰগামী বাহনৰ বাবে দ্রুতিৰ মান—

(a) কম

(b) বেছি

(c) মজলীয়া

(d) এটাও নহয়

উত্তৰঃ (a) কম।

(iv) একক পদ্ধতিত (SI) সময়ৰ একক—

(a) ঘণ্টা

(b) মিনিট

(c) ছেকেণ্ড

(d) এটাও নহয়

উত্তৰঃ (c) ছেকেণ্ড।

(v) পৃথিৱীৰ ঘূৰ্ণনৰ বাবে—

(a) দিন-ৰাতি হয়

(b) জহকালি-জাৰকালি হয়

(c) দিন চুটি-দীঘল হয়

(d) a আৰু c

উত্তৰঃ (a) দিন-ৰাতি হয়।

(vi) দ্রুতিৰ গড় মান গতিশীল বস্তুটোৰ—

(a) সর্বোচ্চ দ্রুতিৰ সমান

(b) সর্বনিম্ন দ্রুতিৰ সমান

(c) সর্বোচ্চ আৰু সর্বনিম্ন দ্রুতিৰ মাজভাগত থকা এটা মান

(d) a আৰু b

উত্তৰঃ (c) সর্বোচ্চ আৰু সর্বনিম্ন দ্রুতিৰ মাজভাগত থকা এটা মান।

(vii) 24 ঘণ্টীয়া ঘড়ীত 8 বাজিলে 12 ঘণ্টীয়া ঘড়ীত—

(a) 8 বাজিব

(b) 20 বাজিব

(c) 16 বাজিব

(d) ওপৰৰ এটাও নহয়

উত্তৰঃ (a) 8 বাজিব (পুৱা)।

(viii) সুষম গতিৰে গতিশীল বস্তু এটাৰ গতিৰ সময়ছোৱাত—

(a) দ্রুতিৰ মান একে থাকে কিন্তু গতিৰ দিশ সলনি হয়

(b) দ্রুতিৰ মান সলনি হয় কিন্তু গতিৰ দিশ একে থাকে

(c) দ্রুতিৰ মান আৰু গতিৰ দিশ একে থাকে

(d) a আৰু b দুয়োটাই শুদ্ধ

উত্তৰঃ (c) দ্রুতিৰ মান আৰু গতিৰ দিশ একে থাকে।

(ix) 12 ঘণ্টীয়া ঘড়ীত ঘণ্টাৰ কাঁটাডাল এদিনত 6 সংখ্যাটোৰ ওপৰত কেইবাৰ পৰিব?

(a) এবাৰ

(b) দুবাৰ

(c) তিনিবাৰ

(d) চাৰিবাৰ

উত্তৰঃ (b) দুবাৰ (পুৱা 6 বজাত আৰু গধূলি 6 বজাত)।

(x) 12 ঘণ্টীয়া ঘড়ীত মিনিটৰ কাঁটাডাল এদিনত 6 সংখ্যাটোৰ ওপৰত কেইবাৰ পৰিব?

(a) 12 বাৰ

(b) 24 বাৰ

(c) 25 বাৰ

(d) 13 বাৰ

উত্তৰঃ (b) 24 বাৰ (প্ৰতি ঘণ্টাত এবাৰকৈ)।

(xi) ভাৰতৰ জাতীয় কেলেণ্ডাৰখন হ’ল—

(a) গ্রেগ’ৰীৰ কেলেণ্ডাৰ

(b) ভাস্কৰাব্দ কেলেণ্ডাৰ

(c) শকাব্দ কেলেণ্ডাৰ

(d) a আৰু c

উত্তৰঃ (c) শকাব্দ কেলেণ্ডাৰ। (টোকা: মূল উত্তৰত ভাস্কৰাব্দ আছিল, যিটো ভুল। ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰীয় বৰ্ষপঞ্জী হৈছে শকাব্দ)।

2. উত্তৰ লিখাঁ:

(a) দ্রুতি কাক বোলে?

উত্তৰঃ গতিশীল কোনো বস্তুৱে একক সময়ত অতিক্ৰম কৰা দূৰত্বক বস্তুটোৰ দ্রুতি (Speed) বোলা হয়।

(b) দ্রুতি, ভ্ৰমণৰ সময় আৰু গতিপথৰ দৈৰ্ঘ্যৰ মাজৰ সম্পৰ্কটো লিখাঁ।

উত্তৰঃ দ্রুতি, ভ্ৰমণৰ সময় আৰু গতিপথৰ দৈৰ্ঘ্যৰ (দূৰত্ব) মাজৰ সম্পৰ্কটো হ’ল:

(c) দ্রুতগামী বস্তুৰ দ্রুতিৰ মান কিয় বেছি?

উত্তৰঃ দ্ৰুতগামী বস্তুবোৰে কম সময়ৰ ভিতৰতে অধিক দূৰত্ব অতিক্ৰম কৰিব পাৰে, সেইকাৰণেই দ্ৰুতগামী বস্তুৰ দ্ৰুতিৰ মান বেছি হয়।

(d) ধীৰগামী বস্তুৰ দ্রুতিৰ মান কিয় কমে?

উত্তৰঃ ধীৰগামী বস্তু এটাই নিৰ্দিষ্ট সময়ৰ ভিতৰত তুলনামূলকভাৱে কম দূৰত্ব অতিক্ৰম কৰে, সেয়েহে ইয়াৰ দ্ৰুতিৰ মান কম হয়।

(e) দ্রুতিৰ এছ আই (SI) একক কি?

উত্তৰঃ দ্রুতিৰ এছ আই একক হৈছে মিটাৰ/ছেকেণ্ড (m/s)।

(f) এটা গতিশীল বস্তুরে 5 মিনিটত 100 মি. পথ অতিক্ৰম কৰিলে বস্তুটোৰ দ্রুতি কিমান হ’ব?

উত্তৰঃ ইয়াত, অতিক্ৰম কৰা দূৰত্ব = 100 মিটাৰ

সময় = 5 মিনিট

গতিকে, বস্তুটোৰ দ্ৰুতি = দূৰত্ব / সময় = 100 মিটাৰ / 5 মিনিট = 20 মিটাৰ/মিনিট।

(যদি ছেকেণ্ডত উলিওৱা হয়: 5 মিনিট = 300 ছেকেণ্ড। তেতিয়া দ্ৰুতি = 100 / 300 = 0.33 মিটাৰ/ছেকেণ্ড)।

(g) এখন মটৰগাড়ীয়ে ৰাতিপুৱা 4 বজাত যাত্ৰা আৰম্ভ কৰি দুপৰীয়া 12 বজাত গন্তব্যস্থান পায়গৈ। গাড়ীখনৰ দ্রুতিৰ গড়মান 60 কি.মি./ঘণ্টা হ’লে ঠাইখনৰ দূৰত্ব কিমান? গাড়ীখনৰ দ্রুতিৰ গড়মান মি./ছেকেণ্ড এককত প্রকাশ কৰাঁ।

উত্তৰঃ

যাত্ৰাৰ মুঠ সময় = 12 বজা – 4 বজা = 8 ঘণ্টা। (টোকা: মূল লেখাত সময় 4 ঘণ্টা বুলি ভুলকৈ হিচাপ কৰা আছিল)।

গাড়ীখনৰ গড় দ্ৰুতি = 60 কি.মি./ঘণ্টা।

গতিকে, অতিক্ৰম কৰা দূৰত্ব = দ্ৰুতি × সময় = 60 × 8 = 480 কি.মি.।

গাড়ীখনৰ গড় দ্ৰুতি মিটাৰ/ছেকেণ্ড এককত প্ৰকাশ কৰিলে হ’ব:

= 16.67 মিটাৰ/ছেকেণ্ড (প্ৰায়)।

(h) স্পীড’মিটাৰ কি?

উত্তৰঃ এখন চলন্ত বাহনে প্ৰতিটো মুহূৰ্তত কিমান দ্ৰুতিৰে গতি কৰি আছে, তাক নিৰ্দেশ কৰা যন্ত্ৰবিধকেই স্পীড’মিটাৰ (Speedometer) বোলা হয়। প্ৰায় সকলোবোৰ মটৰগাড়ীতে এই যন্ত্ৰ লগোৱা থাকে।

(i) অড’মিটাৰ কি?

উত্তৰঃ এখন বাহনে যাত্ৰাপথত অতিক্ৰম কৰা সৰ্বমুঠ দূৰত্বৰ মান যিবিধ যন্ত্ৰই কিলোমিটাৰ এককত দেখুৱায়, তাক অড’মিটাৰ (Odometer) বুলি কোৱা হয়।

(j) সুষম গতি কাক বোলে?

উত্তৰঃ যদি কোনো এটা গতিশীল বস্তুৱে সৰলৰৈখিক পথত সমান সময়ৰ ব্যৱধানত সমান দূৰত্ব অতিক্ৰম কৰি গৈ থাকে, তেন্তে বস্তুটোৰ সেই গতিক সুষম গতি (Uniform motion) বোলা হয়। অৰ্থাৎ এই গতিত দিশ আৰু দ্ৰুতি একে থাকে।

(k) তুমি স্কুলবাছত উঠি স্কুললৈ গৈছা। তোমাৰ সেই গতি সুষমনে?

উত্তৰঃ মই স্কুল বাছত উঠি স্কুললৈ যোৱা গতিটো সুষম গতি নহয়। কাৰণ ৰাস্তাৰ যান-জঁট, কেঁকুৰি আৰু আস্থানসমূহৰ বাবে বাছখনৰ দ্ৰুতি আৰু দিশ প্ৰায়েই সলনি হৈ থাকে।

(l) সময় কি?

উত্তৰঃ দুটা ঘটনাৰ মাজত কোনটো আগতে ঘটিছে আৰু কোনটো পাছত ঘটিছে, বা এটা ঘটনা ঘটিবলৈ কিমান পৰ লাগিছে, সেই জোখ-মাখ প্ৰকাশ কৰাৰ ধাৰণাটোকেই সময় বুলি কোৱা হয়। সময়ৰ বিভিন্ন এককবোৰ হ’ল— ছেকেণ্ড, মিনিট, ঘণ্টা, দিন, সপ্তাহ, মাহ, বছৰ আদি।

(m) পর্যাবৃত্ত গতি কি? এই গতিৰ চাৰিটা উদাহৰণ দিয়াঁ।

উত্তৰঃ যি গতি এটা নিৰ্দিষ্ট সময়ৰ অন্তৰে অন্তৰে একেই পথত পুনৰাবৃত্তি হৈ থাকে, তেনে গতিক পৰ্যাবৃত্ত গতি (Periodic motion) বোলে।

উদাহৰণ— 1. ঘড়ীৰ কাঁটাৰ গতি, 2. চলি থকা ফেনৰ গতি, 3. দোলকৰ গতি, 4. সূৰ্যৰ চাৰিওফালে পৃথিৱীৰ গতি।

(n) সময়ৰ জোখ-মাখৰ বাবে পর্যাবৃত্ত গতিৰ কোনটো ধৰ্মৰ সহায় লোৱা হয়?

উত্তৰঃ সময়ৰ জোখ-মাখৰ বাবে পৰ্যাবৃত্ত গতিৰ ‘পৰ্যায়কাল’ (নিৰ্দিষ্ট সময়ৰ ব্যৱধানত ঘটা পুনৰাবৃত্তি) ধৰ্মৰ সহায় লোৱা হয়।

(o) আধুনিক বিজ্ঞানৰ পিতৃ কাক বোলা হয়?

উত্তৰঃ ইটালীৰ মহান বিজ্ঞানী গেলিলিঅ’ গেলিলিক আধুনিক বিজ্ঞানৰ পিতৃ বুলি কোৱা হয়।

(p) দোলক ঘড়ী প্রথমতে কোনে সাজি উলিয়ায়?

উত্তৰঃ খ্ৰীষ্টিয়ান হাইগেন্‌ছ (Christiaan Huygens) নামৰ এজন বিজ্ঞানীয়ে 1656 চনত দোলকৰ ধৰ্ম ব্যৱহাৰ কৰি প্ৰথম দোলক ঘড়ী সাজি উলিয়াইছিল।

(q) সৌৰদিন কি?

উত্তৰঃ এদিনৰ মাজৰাতিৰ পৰা তাৰ পৰৱৰ্তী দিনটোৰ মাজৰাতিলৈ অতিবাহিত হোৱা সময়খিনিক এক সৌৰদিন (Solar day) বোলা হয়।

(r) এদিনত কিমান ছেকেণ্ড গণনা কৰি উলিওৱাঁ।

উত্তৰঃ 1 দিন = 24 ঘণ্টা

1 ঘণ্টা = 60 মিনিট

1 মিনিট = 60 ছেকেণ্ড

গতিকে, 1 দিনত মুঠ ছেকেণ্ডৰ সংখ্যা = 24 × 60 × 60 = 86,400 ছেকেণ্ড।

(s) পৃথিৱীৰ ঘূর্ণনৰ বাবে দিন-ৰাতি কেনেকৈ হয়?

উত্তৰঃ পৃথিৱীয়ে নিজ মেৰুদণ্ডত সম্পূৰ্ণ এপাক ঘূৰিবলৈ 24 ঘণ্টা বা এদিন সময় লয়। ঘূৰ্ণনৰ সময়ত পৃথিৱীৰ যিটো অংশত সূৰ্যৰ পোহৰ পৰে, তাত দিন হয় আৰু যিটো অংশত সূৰ্যৰ পোহৰ নপৰে (অন্ধকাৰ হৈ থাকে), তাত ৰাতি হয়। পৃথিৱীৰ এই আহ্নিক গতি অবিৰতভাৱে চলি থকাৰ বাবেই দিন আৰু ৰাতিৰ সৃষ্টি হয়।

(t) গ্রেগ’ৰী কেলেণ্ডাৰৰ জানুৱাৰি মাহৰ নামটোৰ তাৎপর্য কি?

উত্তৰঃ প্ৰাচীন কালৰ ৰোমৰ বাসিন্দাসকলে ‘জানুছ’ (Janus) নামৰ দুখন মুখ থকা এজন দেৱতাক বিশ্বাস কৰিছিল। তেওঁলোকে এই দেৱতাজনক যিকোনো কাৰ্যৰ ‘আৰম্ভণিৰ দেৱতা’ বুলি মানি লৈছিল। সেই দেৱতাজনৰ নামেৰেই বছৰৰ প্ৰথমটো মাহৰ নাম ‘জানুৱাৰী’ ৰখা হৈছিল।

(u) শকাব্দ কেলেণ্ডাৰ মতে বছৰৰ প্ৰথম মাহ কি আৰু কেতিয়া আৰম্ভ হয়?

উত্তৰঃ শকাব্দ কেলেণ্ডাৰ বা ভাৰতৰ ৰাষ্ট্ৰীয় বৰ্ষপঞ্জী অনুসৰি বছৰৰ প্ৰথম মাহটো হ’ল ‘চৈত্র’। সাধাৰণতে মাৰ্চ মাহৰ 22 তাৰিখে চৈত্ৰ মাহ আৰম্ভ হয়, কিন্তু অধিবৰ্ষ বা ‘লিপ ইয়েৰ’ৰ বছৰত ই মাৰ্চৰ 21 তাৰিখৰ পৰা আৰম্ভ হয়।

3. কিছু বহলাই লিখাঁ:

(a) পৃথিৱীৰ পৰিভ্ৰমণ গতিৰ বিষয়ে বর্ণনা কৰাঁ।

উত্তৰঃ পৃথিৱীয়ে নিজ মেৰুদণ্ডত ঘূৰি থকাৰ লগতে এটা নিৰ্দিষ্ট উপবৃত্তাকাৰ কক্ষপথেৰে সূৰ্যৰ চাৰিওফালে পৰিভ্ৰমণ কৰি থাকে। সূৰ্যৰ চাৰিওফালে সম্পূৰ্ণ এপাক ঘূৰিবলৈ পৃথিৱীক প্ৰায় 365 দিন 6 ঘণ্টা সময় লাগে। পৃথিৱীৰ এই গতিক বাৰ্ষিক গতি বা পৰিভ্ৰমণ গতি বোলা হয়। পৃথিৱীৰ এই বাৰ্ষিক গতি আৰু ইয়াৰ মেৰুদণ্ডৰ হেলনীয়া অৱস্থানৰ ফলতেই পৃথিৱীত ঋতুৰ পৰিৱৰ্তন ঘটে আৰু দিন-ৰাতিৰ দৈৰ্ঘ্য চুটি-দীঘল হয়। যিহেতু পৃথিৱীৰ কক্ষপথটো উপবৃত্তাকাৰ, সেয়েহে বছৰৰ সকলো সময়তে সূৰ্য আৰু পৃথিৱীৰ দূৰত্ব একে নাথাকে।

(b) কেলেণ্ডাৰৰ বিষয়ে এখন চমু ৰচনা লিখাঁ।

উত্তৰঃ কেলেণ্ডাৰ বা বৰ্ষপঞ্জী হৈছে সময়ৰ হিচাপ ৰখাৰ এক সুশৃংখল ব্যৱস্থা। ইয়াৰ সহায়ত দিনবোৰক সপ্তাহ, মাহ আৰু বছৰত ভাগ কৰি সময়ৰ সঠিক গণনা কৰা হয়। বিশ্বজুৰি আটাইতকৈ জনপ্ৰিয় আৰু সৰ্বাধিক প্ৰচলিত কেলেণ্ডাৰখন হৈছে ‘গ্ৰেগ’ৰীয়ান কেলেণ্ডাৰ’ (Gregorian Calendar), যাক পোপ ত্ৰয়োদশ গ্ৰেগৰীয়ে প্ৰৱৰ্তন কৰিছিল। এই কেলেণ্ডাৰত সাধাৰণতে এটা বছৰত 365 দিন থাকে আৰু প্ৰতিটো মাহত 28, 29, 30 বা 31 দিন থাকে। প্ৰতি চাৰি বছৰৰ মূৰে মূৰে ফেব্ৰুৱাৰী মাহত 29 দিন থাকে আৰু সেই বছৰটোক ‘লিপ ইয়েৰ’ বা অধিবৰ্ষ বোলা হয়। ভাৰতত ইংৰাজসকলৰ শাসনকালৰ পৰাই এই কেলেণ্ডাৰৰ ব্যাপক প্ৰচলন আৰম্ভ হয়।

ভাৰত চৰকাৰে 1957 চনত পৰম্পৰাগত ‘শকাব্দ’ (Saka Era) কেলেণ্ডাৰখনক ভাৰতৰ জাতীয় কেলেণ্ডাৰ হিচাপে গ্ৰহণ কৰে। এই কেলেণ্ডাৰ অনুসৰি বছৰৰ প্ৰথম মাহ হৈছে চৈত্ৰ আৰু শেষৰ মাহ ফাল্গুন। ইয়াৰ উপৰিও, অসমীয়া সমাজত উৎসৱ-পাৰ্বণ আৰু দিন-বাৰ চাবলৈ ‘ভাস্কৰাব্দ’ কেলেণ্ডাৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়, যাৰ প্ৰথম মাহ হৈছে ব’হাগ।

(c) সময়ৰ ডাঙৰ ডাঙৰ এককবোৰ কেনেদৰে সৃষ্টি হ’ল লিখাঁ।

উত্তৰঃ সময়ৰ মৌলিক বা প্ৰাথমিক একক হৈছে ছেকেণ্ড। কিন্তু ছেকেণ্ড এটা অতি সৰু একক হোৱাৰ বাবে দীঘলীয়া সময়ৰ অন্তৰাল গণনা কৰাত মানুহে যথেষ্ট অসুবিধাৰ সন্মুখীন হৈছিল। সেয়েহে সময়ৰ হিচাপ সুবিধাজনক কৰিবলৈ মানুহে প্ৰাকৃতিক পৰিঘটনাৱলীৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি ডাঙৰ এককসমূহৰ সৃষ্টি কৰিলে।

পৃথিৱীয়ে নিজ মেৰুদণ্ডত ঘূৰিবলৈ লোৱা সময়ৰ আধাৰত ‘দিন’ৰ ধাৰণা সৃষ্টি হ’ল। চন্দ্ৰই পৃথিৱীৰ চাৰিওফালে ঘূৰিবলৈ লোৱা সময়ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি ‘মাহ’ (প্ৰায় 30 দিন) আৰু ‘পষেক’ৰ ধাৰণা আহিল। একেদৰে, পৃথিৱীয়ে সূৰ্যৰ চাৰিওফালে এপাক ঘূৰিবলৈ লোৱা সময়ক ‘বছৰ’ হিচাপে ধৰা হ’ল। পৰৱৰ্তী সময়ত মানুহে সমাজ ব্যৱস্থা সুচাৰুৰূপে চলাবৰ বাবে দিনক ঘণ্টা আৰু মিনিটত ভাগ কৰিলে আৰু বছৰবোৰক একগোট কৰি দশক, শতিকা (শতাব্দী), সহস্ৰাব্দ আদি বৃহৎ এককৰ সৃষ্টি কৰিলে। এনেদৰেই ক্ৰমান্বয়ে সময়ৰ ডাঙৰ এককসমূহৰ বিকাশ ঘটিল।