অষ্টম শ্ৰেণীৰ সমাজ বিজ্ঞান অধ্যায় ১৪ – ইষ্ট-ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ শাসনকালত ভাৰতত হােৱা সংস্কাৰসমূহ – সকলো পাঠ্যভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ | শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতন (SVN)
অষ্টম শ্ৰেণী সমাজ বিজ্ঞান অধ্যায় ১৪ – ইষ্ট-ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ শাসনকালত ভাৰতত হােৱা সংস্কাৰসমূহ সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ আৰু সমাধান (Sankardev Sishu Vidya Niketan – SVN)
অষ্টম শ্ৰেণীৰ সমাজ বিজ্ঞান পাঠ্যক্ৰমৰ চতুৰ্দশ অধ্যায় ‘ইষ্ট-ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ শাসনকালত ভাৰতত হােৱা সংস্কাৰসমূহ’ ইতিহাস খণ্ডৰ এখন অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ পাঠ। শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতনৰ (SVN) নতুন পাঠ্যক্ৰম আৰু শেহতীয়া নিৰ্দেশনাৰ আধাৰত এই অধ্যায়ৰ সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক প্ৰশ্নোত্তৰ (Class 8 Social Science Chapter 14 Textual Question Answer) প্ৰস্তুত কৰা হৈছে। এই বিশেষ সংকলনটিত পাঠভিত্তিক অতি চমু প্ৰশ্ন (VSA), চমু প্ৰশ্ন (Short Questions), দীঘলীয়া প্ৰশ্ন (Long Answers), বহু-বিকল্পী প্ৰশ্ন (MCQs) আৰু পৰীক্ষাত আহিব পৰা অতিৰিক্ত প্ৰশ্নসমূহ অন্তৰ্ভুক্ত কৰা হৈছে। অস্পীন একেডেমী (Ospin Academy) ত এই সমাধানসমূহ সহজ, নিৰ্ভুল আৰু সম্পূৰ্ণ পৰীক্ষামুখীভাৱে উপলব্ধ কৰোৱা হৈছে।
‘ইষ্ট-ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ শাসনকালত ভাৰতত হােৱা সংস্কাৰসমূহ’ নামৰ এই পাঠটিত ইষ্ট-ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ শাসনকালত ভাৰতবৰ্ষত প্ৰৱৰ্তন কৰা প্ৰশাসনিক, শৈক্ষিক, সামাজিক আৰু ৰাজহ সংস্কাৰসমূহ— যেনে চিৰস্থায়ী বন্দৱস্ত, ৰায়তৱাৰী ব্যৱস্থা, মহলৱাৰী ব্যৱস্থা, পাশ্চাত্য শিক্ষাৰ প্ৰৱৰ্তন (মেকলােৰ মিনিট, উডছ ডেচপেচ), আৰু সতীদাহ প্ৰথা নিবাৰণ তথা বিধৱা বিবাহ প্ৰচলনৰ দৰে সামাজিক সংস্কাৰৰ ওপৰত বিস্তৃতভাৱে আলোচনা কৰা হৈছে। পৰীক্ষাৰ্থীসকলৰ বাবে এই পাঠৰ মূল ধাৰণা আৰু তাৎপৰ্য বুজি পোৱাটো অতি প্ৰয়োজনীয়। আমাৰ এই পাঠ্যভিত্তিক সমাধানত (Textual Solutions) কেৱল পাঠ্যপুথিৰ অনুশীলনীৰ প্ৰশ্নসমূহেই নহয়, বৰঞ্চ পৰীক্ষাৰ প্ৰস্তুতিৰ বাবে সহায়ক হোৱাকৈ অতিৰিক্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্ন-উত্তৰসমূহো সামৰি লোৱা হৈছে যাতে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলে সুন্দৰভাৱে প্ৰস্তুতি চলাব পাৰে।
এই পাঠ্যভিত্তিক সমাধানৰ পৰা আপুনি কি কি শিকিব আৰু পাব:
- কোম্পানীৰ শাসনকালত ভাৰতত হোৱা ভূমি ৰাজহ ব্যৱস্থা, শিক্ষা সংস্কাৰ আৰু সামাজিক কু-প্ৰথা নিবাৰণৰ বিস্তৃত পৰিচয় আৰু বিশ্লেষণ।
- ১ নম্বৰৰ অতি চমু (VSA), বহু-বিকল্পী প্ৰশ্ন (MCQ) আৰু চমু প্ৰশ্নৰ পৰীক্ষাত লিখিব পৰা নিৰ্দোষ উত্তৰ।
- ৰাজা ৰামমোহন ৰায়, ঈশ্বৰচন্দ্ৰ বিদ্যাসাগৰ আদি সমাজ সংস্কাৰকসকলৰ অৱদান আৰু ৪-৫ নম্বৰৰ দীঘলীয়া প্ৰশ্নৰ সহজ তথা মান্য সমাধান।
- নতুন পাঠ্যক্ৰমৰ আৰ্হি অনুসৰি গুৰুত্বপূৰ্ণ অতিৰিক্ত প্ৰশ্নসমূহৰ সমাধান।
অস্পীন একেডেমীৰ এই প্ৰশ্নোত্তৰসমূহৰ বিশেষ সুবিধা:
- শেহতীয়া শংকৰদেৱ শিশু বিদ্যা নিকেতনৰ (SVN) নতুন পাঠ্যক্ৰমৰ আধাৰত প্ৰস্তুত কৰা সম্পূৰ্ণ পাঠ্যভিত্তিক সমাধান।
- ১০০% নিৰ্ভুল আৰু ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে সহজে বুজিব পৰাকৈ সৰল অসমীয়া ভাষাত লিখা উন্নত মানৰ নোটছ (Class 8 Social Science Notes)।
- পৰীক্ষাৰ পূৰ্বে দ্ৰুত ৰিভিজনৰ (Quick Revision) বাবে বিশেষভাৱে যুগুতোৱা সহজ-সৰল উত্তৰ।
- ‘ইষ্ট-ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ শাসনকালত ভাৰতত হােৱা সংস্কাৰসমূহ’ পাঠৰ পৰা পৰীক্ষাত আহিব পৰা অতিৰিক্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্ন আৰু MCQs ৰ বিশেষ সংকলন।
ছাত্ৰ-ছাত্ৰীসকলৰ শৈক্ষিক উত্তৰণৰ প্ৰতি লক্ষ্য ৰাখি অস্পীন একেডেমীয়ে এই বিশেষ পাঠ্যভিত্তিক সমাধান আগবঢ়াইছে। আপোনাৰ পৰীক্ষাৰ প্ৰস্তুতি এতিয়াই আৰম্ভ কৰক আৰু সমাজ বিজ্ঞান বিষয়ত সৰ্বোচ্চ নম্বৰ লাভ কৰাৰ দিশত আগবাঢ়ক।
Class 8 Social Science (সমাজ বিজ্ঞান) Textbook Solutions & MCQs | Sankardev Sishu Vidya Niketan New Syllabus
New Updated Version!
According to Latest SVN New Syllabus & Updated Book
Get comprehensive preparation for Class 8 Social Science (সমাজ বিজ্ঞান) with this complete Textual Solution & MCQs package.
Includes Chapter-wise textbook solutions, additional Q&A, and MCQs precisely structured as per the latest Sankardev Sishu Vidya Niketan (SVN) syllabus and new book.
Perfect for building a strong foundation and mastering your school assessments! Download as an easy-to-use ZIP file.
শংকৰদেৱ বিদ্যা নিকেতন, অষ্টম শ্ৰেণী: সমাজ বিজ্ঞান
ইষ্ট-ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ শাসনকালত ভাৰতত হোৱা সংস্কাৰসমূহ
পাঠভিত্তিক প্রশ্নোত্তৰ
১ । উত্তৰ লিখা:
(ক) লর্ড কর্ণাৱালিছৰ কাৰ্যবিধিখনক কি বোলা হৈছিল?
উত্তৰঃ লৰ্ড কৰ্ণৱালিছৰ কৰ্মবিধিখনক ‘কৰ্ণৱালিছ সংহিতা’ বুলি জনা গৈছিল।
(খ) কোনজন গৱৰ্ণৰ জেনেৰেলে ভাৰতীয় লোকক চৰকাৰী চাকৰিত মকৰল আৰু পদোন্নতিৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল?
উত্তৰঃ গৱৰ্ণৰ জেনেৰেল লৰ্ড হেষ্টিংছে।
(গ) কাৰ দিনত চিৰস্থায়ী ৰাজহ ব্যৱস্থাৰ প্ৰচলন হৈছিল?
উত্তৰঃ লৰ্ড কৰ্ণৱালিছৰ শাসনকালত।
(ঘ) কাৰ দিনত সর্ব প্রথমে মাটিৰ পট্টাৰ ব্যবস্থা ভাৰতত প্ৰচলিত হৈছিল?
উত্তৰঃ লৰ্ড হেষ্টিংছৰ কাৰ্যকালত।
(ঙ) চাৰ্লছ উডৰ শিক্ষা সম্পৰ্কীয় প্ৰেৰণ পত্ৰখন কোনজন গৱৰ্ণৰ জেনেৰেলৰ দিনত গৃহীত হৈছিল?
উত্তৰঃ গৱৰ্ণৰ জেনেৰেল লৰ্ড ডেলহাউচীৰ শাসনকালত।
(চ) কোনজন অসমীয়াই বৃটিছ শাসনৰ আমোলত সংস্কৃত সাহিত্যৰ উৎকৰ্ষ সাধন কৰিছিল?
উত্তৰঃ পণ্ডিত আনন্দৰাম বৰুৱাই।
২ । ‘ক’ অংশৰ লগত ‘খ’ অংশ মিলোৱা:
|
‘ ক ’ অংশ |
‘ খ ’ অংশ |
|
দয়ানন্দ সৰস্বতী |
প্রার্থনা সমাজ |
|
ছাৰ ছৈয়দ আহমদখান |
আর্য সমাজ |
|
গােবিন্দ ৰাণাডে |
ৰামকৃষ্ণ মিছন |
|
ৰাজা ৰামমােহ ৰায় |
আলিগড় আন্দোলন |
|
ৰাম কৃষ্ণ পৰমহংস |
ব্রাহ্ম সমাজ |
উত্তৰঃ
|
‘ ক ’ অংশ |
‘ খ ’ অংশ |
|
দয়ানন্দ সৰস্বতী |
আর্য সমাজ |
|
ছাৰ ছৈয়দ আহমদখান |
আলিগড় আন্দোলন |
|
গােবিন্দ ৰাণাডে |
প্রার্থনা সমাজ |
|
ৰাজা ৰামমােহ ৰায় |
ব্রাহ্ম সমাজ |
|
ৰাম কৃষ্ণ পৰমহংস |
ৰামকৃষ্ণ মিছ |
৩ । শুদ্ধ/অশুদ্ধ বিচাৰি উলিওৱা-
(ক) কোম্পানী চৰকাৰৰ শাসনৰ আৰম্ভণিলৈকে ভাৰতত মহলৱাৰী / ৰায়তৱাৰী ব্যৱস্থাৰ প্ৰচলন আছিল।
উত্তৰঃ শাক্ত পন্থী আছিল।
(খ) সপ্তদশ/অষ্টাদশ শতিকাত ইংলেণ্ডত ঔদ্যোগিক বিপ্লবে প্ৰসাৰতা লাভকৰিছিল।
উত্তৰঃ অষ্টাদশ শতিকাত।
(গ) স্বামী বিবেকানন্দ / গোবিন্দ ৰাণাডে / দয়ানন্দ সৰস্বতীৰ প্ৰকৃত নাম আছিল মূল শংকৰ।
উত্তৰঃ স্বামী দয়ানন্দ সৰস্বতীৰ।
(ঘ) ৰাজা ৰামমোহন ৰায়ৰ প্ৰধান সহযোগী আছিল দেবেন্দ্ৰ নাথ ঠাকুৰ / ঈশ্বৰ চন্দ্ৰ বিদ্যাসাগৰ / ৰাজ সুন্দৰী দেবী।
উত্তৰঃ মহৰ্ষি দেবেন্দ্ৰ নাথ ঠাকুৰ।
৪। চমুটোকা লিখাঃ (৫০টা শব্দৰ ভিতৰত) –
(ক) ব্রাহ্মসমাজঃ
উত্তৰঃ বংগৰ নৱজাগৰণৰ বাটকটীয়া ৰাজা ৰামমোহন ৰায়ে ব্ৰাহ্মসমাজ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। সমাজৰ পৰা অন্ধবিশ্বাস আৰু জাতিভেদ প্ৰথা নিৰ্মূল কৰি এখন নিকা ভাৰতীয় সমাজ প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ উদ্দেশ্যৰে তেওঁ ১৮২৮ খ্ৰীষ্টাব্দত ‘ব্ৰাহ্মসভা’ গঠন কৰে। পৰৱৰ্তী সময়ত ৰাইজৰ পূৰ্ণ সমৰ্থন লাভ কৰি ১৮৩০ চনত এই সভাবোৰেই ‘ব্ৰাহ্মসমাজ’ হিচাপে পৰিচিত হয়। সেই সময়ৰ সমাজত চলি থকা সতীদাহ প্ৰথা আৰু কন্যা ভ্ৰূণ হত্যাৰ দৰে ব্যাধিসমূহ দূৰ কৰাই আছিল ইয়াৰ প্ৰধান উদ্দেশ্য। তদুপৰি, বিধবা বিবাহৰ প্ৰচলন আৰু নাৰী শিক্ষাৰ প্ৰসাৰৰ ক্ষেত্ৰতো ব্ৰাহ্মসমাজে বিশেষ ভূমিকা পালন কৰিছিল।
(খ) আর্য সমাজঃ
উত্তৰঃ স্বামী দয়ানন্দ সৰস্বতীয়ে আৰ্য সমাজ প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল। তেখেত মূৰ্তিপূজাৰ ঘোৰ বিৰোধী আছিল আৰু কেৱল নিৰাকাৰ একেশ্বৰবাদত বিশ্বাস ৰাখিছিল। ১৮৭৫ চনত গঢ় লৈ উঠা এই সামাজিক অনুষ্ঠানটোৰ নীতি-আদৰ্শৰ লগত ব্ৰাহ্মসমাজৰ যথেষ্ট সাদৃশ্য দেখা গৈছিল। বাল্য বিবাহ আৰু জাতিভেদ প্ৰথাৰ দৰে সামাজিক কু-প্ৰথাসমূহৰ তীব্ৰ বিৰোধিতা কৰাৰ লগতে এই সমাজে বিধবা বিবাহক আদৰণি জনাইছিল। ইয়াৰ উপৰিও, ‘শুদ্ধি’ নামৰ এক বিশেষ প্ৰথাৰ জৰিয়তে দয়ানন্দ সৰস্বতীয়ে অন্য ধৰ্ম গ্ৰহণ কৰা লোকসকলক পুনৰ হিন্দু ধৰ্মলৈ ঘূৰাই অনাৰ ব্যৱস্থা কৰিছিল।
(গ) প্রার্থনা সমাজঃ
উত্তৰ : প্ৰাৰ্থনা সমাজ প্ৰতিষ্ঠাৰ মূল হোতা আছিল মহাদেৱ গোবিন্দ ৰাণাডে। ১৮৬৭ চনত মহাৰাষ্ট্ৰত গঢ় লৈ উঠা এই অনুষ্ঠানটিয়ে সমাজ সংস্কাৰৰ ক্ষেত্ৰত অতি বলিষ্ঠ ভূমিকা গ্ৰহণ কৰিছিল। ইয়াৰ লগত জড়িত সদস্যসকল নিজৰ নীতিত অতি কঠোৰ আছিল আৰু সংস্কাৰমূলক কাম-কাজৰ দিশত তেওঁলোকে ব্ৰাহ্মসমাজকো অতিক্ৰম কৰি গৈছিল। সাধাৰণ ৰাইজৰ মাজত শিক্ষাৰ প্ৰসাৰ ঘটোৱা, অনাথ শিশুৰ বাবে আশ্ৰম নিৰ্মাণ কৰা, সমাজৰ পৰা অস্পৃশ্যতা বা জাতিভেদ আঁতৰোৱা আৰু পিছপৰা শ্ৰেণীৰ লোকসকলৰ আৰ্থ-সামাজিক উন্নয়ন সাধন কৰাই আছিল এই সমাজৰ প্ৰধান কাৰ্যসূচী।
(ঘ) আলিগড় আন্দোলনঃ
উত্তৰঃ আলিগড় আন্দোলনৰ মূল পথপ্ৰদৰ্শক আছিল ছাৰ ছৈয়দ আহমদ খান। মূলতঃ ইছলাম ধৰ্মাৱলম্বী লোকসকলৰ মাজত আধুনিক পাশ্চাত্য শিক্ষাৰ প্ৰসাৰ ঘটোৱাৰ উদ্দেশ্যেই এই আন্দোলনৰ সূচনা কৰা হৈছিল। ছাৰ ছৈয়দ আহমদ খানৰ প্ৰচেষ্টাতেই মুছলমান ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ সুবিধাৰ্থে ১৮৫৭ চনত ‘এংলো অৰিয়েণ্টেল কলেজ’ নামৰ শিক্ষানুষ্ঠানখন প্ৰতিষ্ঠা কৰা হয়। এই শৈক্ষিক জাগৰণৰ ফলশ্ৰুতিতেই পৰৱৰ্তী সময়ত মুছলমান সমাজৰ মাজতো ধৰ্মীয় তথা সামাজিক সংস্কাৰৰ এক নৱজাগৰণৰ সৃষ্টি হৈছিল।
(ঙ) লর্ড উইলিয়াম বেন্টিংঃ
উত্তৰঃ ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ শাসনকালত লৰ্ড উইলিয়াম বেণ্টিংক ভাৰতবৰ্ষৰ গৱৰ্ণৰ জেনেৰেল হিচাপে কাৰ্যনিৰ্বাহ কৰিছিল। ব্ৰিটিছসকলে ভাৰতত অকল প্ৰশাসন চলোৱা আৰু শোষণ কৰাতেই ক্ষান্ত নাথাকি বিভিন্ন সমাজ সংস্কাৰমূলক কামতো হাত দিছিল। ভাৰতীয় লোকসকলক আধুনিক পাশ্চাত্য শিক্ষাত শিক্ষিত কৰাটো তেওঁলোকৰ অন্যতম লক্ষ্য আছিল। এচাম নৱশিক্ষিত ভাৰতীয় লোকৰ সহযোগত ইংৰাজ চৰকাৰে সমাজৰ পৰা পুৰণি অন্ধবিশ্বাসবোৰ নিৰ্মূল কৰিবলৈ প্ৰয়াস কৰিছিল। এই ক্ষেত্ৰত লৰ্ড উইলিয়াম বেণ্টিংকে ৰাজা ৰামমোহন ৰায়ৰ সহায় লৈ সমাজৰ পৰা অমানৱীয় ‘সতীদাহ প্ৰথা’ সম্পূৰ্ণৰূপে নিষিদ্ধ কৰিবলৈ সমৰ্থ হৈছিল।
(চ) ঈশ্বৰ চন্দ্র বিদ্যাসাগৰঃ
উত্তৰঃ ঊনবিংশ শতিকাত ব্ৰিটিছ ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীৰ শাসনকালত বহুতো ভাৰতীয়ই আধুনিক পাশ্চাত্য শিক্ষা লাভ কৰাৰ সুবিধা পাইছিল। তাৰ ভিতৰতেই এজন অন্যতম সমাজ সংস্কাৰক আছিল ঈশ্বৰ চন্দ্ৰ বিদ্যাসাগৰ। পাশ্চাত্য শিক্ষাত শিক্ষিত এইগৰাকী মহান ব্যক্তিয়ে নিজা প্ৰচেষ্টাৰে সমাজত প্ৰচলিত বিভিন্ন অন্ধবিশ্বাস আৰু কু-প্ৰথা দূৰ কৰাৰ বাবে অহোপুৰুষাৰ্থ কৰিছিল। নাৰী সমাজক শিক্ষিত নকৰিলে যে এখন সুস্থ সমাজ গঢ়ি উঠিব নোৱাৰে, সেই কথা তেওঁ মৰ্মে মৰ্মে উপলব্ধি কৰিছিল। সেয়েহে তেওঁ মূলতঃ স্ত্ৰী-শিক্ষাৰ প্ৰসাৰ আৰু বিধবা বিবাহৰ প্ৰচলনৰ ওপৰত সৰ্বাধিক গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছিল।
(ছ) ৰাজহ সংস্কাৰঃ
উত্তৰঃ ভাৰতবৰ্ষত ৰাজহ ব্যৱস্থা সংস্কাৰ কৰাৰ অজুহাতত ইষ্ট ইণ্ডিয়া কোম্পানীয়ে কেইবাখনো নতুন আইন প্ৰৱৰ্তন কৰি নিজৰ আৰ্থিক মুনাফা আদায় কৰাৰ লগতে ৰাজহৰ প্ৰধান উৎসস্বৰূপ কৃষকসকলৰ ওপৰত মাধমাৰ সোধাইছিল। লৰ্ড কৰ্ণৱালিছৰ শাসনকালত ৰায়তৱাৰী ব্যৱস্থাৰ সলনি মহলৱাৰী ব্যৱস্থা কাৰ্যকৰী কৰা হৈছিল। ইয়াৰ উপৰিও, কৃষকৰ লগত থকা আগৰ এবছৰীয়া বা পাঁচবছৰীয়া পোনপটীয়া চুক্তিৰ পৰিৱৰ্তে ‘চিৰস্থায়ী বন্দৱস্ত’ ব্যৱস্থাৰ সূচনা কৰা হয়। এই নতুন নীতি অনুসৰি ৰাজহ সংগ্ৰহৰ বাবে একোটা নিৰ্দিষ্ট অঞ্চল একোজন জমিদাৰক গতাই দিয়া হৈছিল। চুক্তিমতে, জমিদাৰজনে নিয়মীয়াকৈ কৰ আদায় দি থকালৈকে নিজৰ জমিদাৰী স্বত্ব ভোগ কৰিব পাৰিছিল, নহ’লে মাটিৰ অধিকাৰ চৰকাৰৰ হাতলৈ গৈছিল। এনে ব্যৱস্থাৰ ফলত কৃষকসকলে নিজৰ মাটিৰ ওপৰত থকা প্ৰকৃত অধিকাৰ চিৰদিনৰ বাবে হেৰুৱাবলগীয়া হৈছিল।




