SEBA Class 10 Assamese Chapter 13 – কানাইৰ চাতুৰী Solutions & Notes | অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা
SEBA Class 10 অসমীয়াৰ শ্ৰেষ্ঠ সমাধান বিচাৰিছেনে? Ospin Academy-ত আমি প্ৰদান কৰোঁ SEBA/SCERT-অনুসৰণী Class 10 অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা Chapter 13 – কানাইৰ চাতুৰীৰ সম্পূৰ্ণ সমাধান। আমাৰ সমাধানসমূহ অসমীয়া মাধ্যমৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে বিশেষভাৱে তৈয়াৰ কৰা, স্পষ্ট ব্যাখ্যা, পৰীক্ষা-কেন্দ্ৰিক প্ৰশ্নোত্তৰ, আৰু সহজ নোটছৰ সৈতে।
📖 অধ্যায়ৰ বিষয়বস্তু:
কানাইৰ চাতুৰী হ’ল এটি সাহিত্যিক ৰচনা, সম্ভৱতঃ এটি লোককথা, গল্প, বা হাস্যৰসময়ী কাহিনী, য’ত কানাই নামৰ এজন চৰিত্ৰৰ বুদ্ধিমত্তা, চতুৰতা, আৰু সমস্যা সমাধানৰ ক্ষমতা প্ৰকাশ পায়। এই পাঠত কানাইৰ চাতুৰীৰ মাধ্যমেৰে জীৱনৰ শিক্ষা, সামাজিক পৰিস্থিতিৰ সমাধান, বা হাস্যৰসৰ উপস্থাপন কৰা হয়। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে এই অধ্যায়ৰ জৰিয়তে অসমীয়া সাহিত্যৰ লোককথাৰ ঐতিহ্য, হাস্যৰসৰ শৈলী, আৰু চৰিত্ৰ-কেন্দ্ৰিক কাহিনীৰ গঠন শিকিব। [দ্ৰষ্টব্য: নিৰ্দিষ্ট ৰচনা বা লেখক অবিহনে, আমি ধৰি লৈছোঁ যে এইটো কানাই নামৰ চৰিত্ৰৰ চতুৰতাৰ ওপৰত এটি প্ৰতিনিধিত্বমূলক গল্প।]
📌 SEBA Assam অসমীয়া মাধ্যমৰ সমাধানত অন্তৰ্ভুক্ত:
- পাঠৰ সাৰাংশ – কানাইৰ চাতুৰীৰ মূল কাহিনী আৰু ইয়াৰ শিক্ষা বা বাৰ্তাৰ সংক্ষিপ্ত ব্যাখ্যা।
- সাহিত্যিক বিশ্লেষণ – পাঠৰ ভাষা, শৈলী, আৰু সাহিত্যিক উপাদান, যেনে হাস্যৰস, চৰিত্ৰৰ গঠন, আৰু লোককথাৰ উপাদান।
- পৰীক্ষা-কেন্দ্ৰিক প্ৰশ্নোত্তৰ – সংক্ষিপ্ত, মধ্যমীয়া, আৰু দীঘলীয়া প্ৰশ্নৰ উত্তৰ HSLC পৰীক্ষাৰ বাবে।
- শব্দাৰ্থ আৰু ব্যাখ্যা – পাঠৰ কঠিন শব্দ আৰু বাক্যৰ অৰ্থ আৰু পৰিপ্রেক্ষিত।
- সাংস্কৃতিক তাৎপৰ্য – কানাইৰ চাতুৰীৰ অসমীয়া লোকসাহিত্য আৰু সামাজিক মূল্যবোধৰ ওপৰত প্ৰভাৱ।
- নোটছ আৰু সংশোধন – পৰীক্ষাৰ প্ৰস্তুতিৰ বাবে সংক্ষিপ্ত আৰু সহজ নোটছ।
📚 Ospin Academy কিয় বাছি ল’ব?
- SEBA/SCERT-অনুসৰণী সমাধান SEBA Assam অসমীয়া মাধ্যমৰ পাঠ্যক্ৰমৰ বাবে।
- সহজ আৰু বিন্দুৱাওঁতা ব্যাখ্যা শিক্ষণৰ সুবিধাৰ বাবে।
- পৰীক্ষা-কেন্দ্ৰিক প্ৰশ্নোত্তৰ HSLC পৰীক্ষাৰ প্ৰস্তুতিৰ বাবে।
- বিনামূলীয়া PDF ডাউনলোড অফলাইন পঢ়াৰ বাবে।
- সংশোধন নোটছ দ্ৰুত প্ৰস্তুতিৰ বাবে।
💡 বিনামূলীয়া PDF সমাধান ডাউনলোড কৰক: Ospin Academy-ৰ পৰা Class 10 অসমীয়া Chapter 13 – কানাইৰ চাতুৰীৰ সম্পূৰ্ণ সমাধান PDF ফৰ্মেটত লাভ কৰক। আমাৰ সমাধানসমূহ দ্ৰুত সংশোধন আৰু গভীৰ অধ্যয়নৰ বাবে আদৰ্শ, SEBA HSLC পৰীক্ষাৰ বাবে সম্পূৰ্ণ প্ৰস্তুতি নিশ্চিত কৰে।
Class 10 অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা Chapter 13 – কানাইৰ চাতুৰী Ospin Academyৰ সৈতে মাষ্টাৰ কৰক আৰু SEBA HSLC পৰীক্ষাত শ্ৰেষ্ঠ ফলাফল লাভ কৰক!
Class 10 Assamese (অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা) PDF Solutions 2026-27 | SEBA Assam
Limited Time Offer!
(According to Latest Syllabus 2026-27)
Get comprehensive preparation for Class 10 Assamese (অসমীয়া) with this chapter-wise Textual Solutions PDF.
Includes complete textual answers, exact explanations, solved MCQs, Grammar, and Baichitramoy Asom for every chapter according to the latest ASSEB syllabus.
Ideal for home study, accurate homework help, and quick exam revision!
কানাইৰ চাতুৰি
পাঠভিত্তিক প্রশ্ন আৰু উত্তৰ
ভাৱ-বিষয়ক
১। চমুকৈ প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিয়া :
(ক) কৃষ্ণক টোপনিৰপৰা জগাবলৈ কোনে আহি যশোদাক কৈছিল?
উত্তৰঃ শিশু কৃষ্ণক নিদ্ৰাৰ পৰা জগাবলৈ সমনীয়া গোপবালকসকলে আহি মাতৃ যশোদাক অনুৰোধ কৰিছিল।
(খ) কৃষ্ণই কিমান দিন টোপনিৰপৰা নুঠাকৈ আৰু নোখোৱাকৈ থাকিব বুলি মাকক জনাইছিল?
উত্তৰঃ কৃষ্ণই মাতৃ যশোদাক চাৰি-পাঁচ দিনলৈকে নিদ্ৰাৰ পৰা সাৰ নোপোৱাকৈ আৰু কোনো ধৰণৰ আহাৰ গ্ৰহণ নকৰাকৈ থাকিব বুলি অভিমান কৰি জনাইছিল।
(গ) দেৱতাসকলক অমৃত খুৱাবলৈ কৃষ্ণই কি রূপ ধাৰণ কৰিছিল?
উত্তৰঃ দেৱতাসকলক অমৃত পান কৰাবৰ নিমিত্তে শ্ৰীকৃষ্ণই মোহিনী অৱতাৰ ধাৰণ কৰিছিল।
(ঘ) কপিল মুনিৰ মাতৃ কোন আছিল?
উত্তৰঃ মহৰ্ষি কপিলৰ মাতৃগৰাকীৰ নাম আছিল দেৱহূতি।
(ঙ) কি ৰূপ ধাৰণ কৰি কৃষ্ণই বলিক ছলনা কৰিছিল?
উত্তৰঃ বলি ৰজাক ছলনা কৰিবৰ বাবে শ্ৰীকৃষ্ণই বামন অৱতাৰ ধাৰণ কৰিছিল।
২। তথাপি তোহোক দেখন্তে ডৰত
উৰি যায় মোৰ জীউ
-এই কথাষাৰ কাৰ উক্তি? কাক দেখি, কিয় তেওঁৰ ভয়তে জীউ উৰি যায় বুজাই লিখা।
উত্তৰঃ ওপৰত উল্লেখ কৰা কথাফাঁকি ভগৱান শ্ৰীকৃষ্ণই কৈছে।
নিজৰ তোলনীয়া মাক যশোদাক সাৰথি কৰিয়েই কৃষ্ণই এইষাৰ কথা ব্যক্ত কৰিছে। প্ৰকৃততে শ্ৰীকৃষ্ণ হ’ল গোটেই ব্ৰহ্মাণ্ডৰ গৰাকী আৰু স্বয়ং ভগৱান বিষ্ণুৰ পূৰ্ণাংগ অৱতাৰ। তেওঁৰ ইচ্ছাৰেই এই ত্ৰিলোকৰ সৃষ্টি সম্ভৱ হৈছে। তেঁৱেই এই অসীম জগতখনৰ সৃষ্টিকৰ্তা আৰু ৰক্ষক, লগতে পৰমাত্মা ৰূপত প্ৰতিটো জীৱৰ মাজতেই তেওঁ অৱস্থান কৰে। সৃষ্টিকৰ্তা ব্ৰহ্মাকে প্ৰমুখ্য কৰি পৃথিৱীৰ সকলোৱেই তেওঁৰ ভৰিত সেৱা জনায়। ক্ষীৰ সাগৰৰ বুকুত অনন্ত শয্যাত শুই থকা স্বয়ং নাৰায়ণৰূপী বিষ্ণুৰ নাভিৰ পদুম ফুলৰ পৰাই ব্ৰহ্মাৰ জন্ম হৈছে আৰু তেঁৱেই ব্ৰহ্মাক চাৰি বেদৰ জ্ঞান দিছে। ইমানখিনি ঐশ্বৰিক ক্ষমতা আৰু অপাৰ মহিমা থকাৰ পিছতো ভকতৰ একান্ত বশৱৰ্তী শ্ৰীকৃষ্ণই মাক যশোদা আৰু লগৰীয়া গৰখীয়া ল’ৰাবিলাকৰ আগত কেৱল এজন সাধাৰণ মানুহৰ দৰেহে আচৰণ কৰিছে। গোটেই জগতখনৰ ত্ৰাণকৰ্তা স্বয়ং নাৰায়ণ হোৱা সত্ত্বেও তেওঁ মাক যশোদাৰ ডাবি-ধমকিলৈ ভয় কৰা দেখা গৈছে।
এদিনাখন ৰাতিপুৱা কণমানি কৃষ্ণই শুই থাকোঁতে তেওঁৰ সমনীয়া গৰখীয়া ল’ৰাহঁতে একেলগে ধেমালি কৰিবলৈ যাবৰ কাৰণে কৃষ্ণক জগাই দিবলৈ মাক যশোদাক অনুৰোধ কৰিলে। ল’ৰাহঁতৰ কথাষাৰ শুনি মাক যশোদাই কৃষ্ণক টোপনিৰ পৰা উঠাবলৈ চেষ্টা কৰিলে আৰু কিহৰ ইমান অৱসাদত তেওঁ ইমান দেৰিলৈকে শুই আছে বুলি খং কৰি ক’লে। মাকৰ এনে ডাবি শুনি কৃষ্ণই অভিমান কৰি মাকক আৰু দিগদাৰ নকৰিবলৈ অনুৰোধ জনালে। তেওঁ পেটে পেটে বেয়া পাই ক’লে যে তেওঁ আগন্তুক চাৰি-পাঁচ দিনলৈ গৰু ৰাখিবলৈ নাযায় আৰু অন্ন-পানী গ্ৰহণ নকৰাকৈ শুয়েই দিন কটাব। কাৰণ মাক যশোদাই তেওঁৰ গাত জাপি দিয়া মিছা জগৰ আৰু গালি-গালাজ তেওঁ আৰু সহিব নোৱাৰা হৈছে। তেওঁ নিজেই পৰমব্ৰহ্ম নাৰায়ণ আৰু যশোদা কেৱল এগৰাকী সাধাৰণ গোৱালৰ জীয়েক হোৱাৰ পিছতো, মাকক নিজৰ আগত দেখিলেই তেওঁৰ ভয়ত প্ৰাণটো উৰি যোৱা যেন অনুভৱ হয় বুলি কৃষ্ণই প্ৰকাশ কৰিছে।
৩। “মোহিনী স্বৰূপে অমৃত পিয়ালো
সাধিলো দেৱৰ কাম।”
-কোনে মোহিনী ৰূপ ধাৰণ কৰিছিল? তেওঁ কাক অমৃত খুৱাই দেৱতাৰ কাৰ্য সাধন কৰিছিল, খৰচি মাৰি লিখা।
উত্তৰঃ ভগৱান বিষ্ণুৱে মোহিনী অৱতাৰ ধাৰণ কৰিছিল।
তেওঁ স্বৰ্গৰ দেৱতাসকলক অমৃত পান কৰোৱাই দেৱকাৰ্য সম্পন্ন কৰিছিল। পৌৰাণিক আখ্যান অনুসৰি, এদিন দেৱতা আৰু অসুৰসকলে একেলগ হৈ সমুদ্ৰ মন্থন কৰিছিল। এই সাগৰ মন্থনৰ ফলত যেতিয়া অমৃতৰ কলহ ওলাই আহিল, তেতিয়া সেই অমৃত পান কৰিবলৈ দেৱতা আৰু অসুৰৰ মাজত তয়াময়া ৰণ আৰু টনা-আজোঁৰা লাগি পৰিছিল। দেৱতাসকলৰ নিচিনাকৈ অসুৰবিলাকেও যদি সেই অমৃত পান কৰিবলৈ পায়, তেন্তে তেওঁলোকো অমৰ আৰু চিৰঞ্জীৱী হৈ পৰিব। ফলস্বৰূপে সমগ্ৰ সৃষ্টিজগত অধৰ্ম আৰু অত্যাচাৰৰে ভৰি পৰিব। এই গুৰুতৰ সংকটৰ পৰা ত্ৰাণ পাবলৈ আৰু দেৱতাসকলৰ স্বাৰ্থ ৰক্ষা কৰিবলৈ ভগৱান বিষ্ণুৱে এক অপৰূপ সুন্দৰী মোহিনীৰ ৰূপ ধাৰণ কৰিলে। মোহিনীৰূপী বিষ্ণুৰ অতুলনীয় সৌন্দৰ্যত অসুৰবিলাক সম্পূৰ্ণৰূপে ভোল গৈ সন্মোহিত হৈ পৰিল। অসুৰবিলাক এনেদৰে মায়াত আৱদ্ধ হৈ থকাৰ সুযোগ গ্ৰহণ কৰি ভগৱান বিষ্ণুৱে দেৱতাসকলক সুকৌশলেৰে অমৃত পান কৰালে। এইদৰেই বিষ্ণুৱে মোহিনী ৰূপৰ জৰিয়তে অসুৰক বঞ্চনা কৰি দেৱতাসকলৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ কাৰ্য সাধন কৰিছিল।
৪। মাকৰ কি গুণৰ কথা ক’বলৈ শিশু কৃষ্ণৰ লাজ লাগে বুলি কৈছিল? কথাখিনি তোমাৰ নিজৰ কথাৰে বহলাই লিখা।
উত্তৰঃ সমগ্ৰ জগতৰ অধিপতি শ্ৰীকৃষ্ণ হৈছে পৰমব্ৰহ্ম বিষ্ণুৰ পূৰ্ণ অৱতাৰ। তেওঁ মাতৃ যশোদাৰ নিভাঁজ আৰু একান্ত ভক্তিত সন্তুষ্ট হৈয়েই তেওঁৰ পুত্ৰ হিচাপে অৱতীৰ্ণ হৈছে। কৃষ্ণই অশেষ চাতুৰ্যৰে নিজৰ পৰম ঐশ্বৰিক ৰূপটো লুকুৱাই ৰাখি যশোদাৰ সন্মুখত কেৱল মানৱীয় লীলাহে প্ৰদৰ্শন কৰিছে। মাতৃ যশোদাৰ প্ৰতি অভিমান কৰি কৃষ্ণই তেওঁৰ কিছুমান কৃপণালি আৰু অৱহেলাৰ কথা উল্লেখ কৰিছে যিবোৰ ক’বলৈ তেওঁৰ লাজ লাগে। কৃষ্ণৰ মতে, গৰখীয়াবিলাকৰ লগত বাঁহৰ বাঁহী বজাই বজাই তেওঁৰ কোমল ওঁঠ দুটা ফাটি তেজ ওলাবলৈ ধৰিছে, তথাপিও নন্দৰজাৰ মহাৰাণী যশোদাই তেওঁলৈ এডাল সোণৰ বাঁহী গঢ়াই নিদিয়ে। মাটিৰ ওপৰত পুথি থ’লে তাত জুই লাগিব বুলি (সম্পত্তি নষ্ট হোৱাৰ ভয়ত) মাকে কৃপণালি কৰে। গৰু চৰাবলৈ যাওঁতে যশোদাই যি সামান্য আহাৰ বান্ধি দিয়ে, সেয়া খাই কৃষ্ণৰ পেট নভৰে আৰু তেওঁ আধাভোকাই থাকিবলগীয়া হয়। আনকি তেওঁ পৰিধান কৰিবলৈকো অতি সাধাৰণ আৰু সামান্য সাজ-পাৰহে পায়। মূৰৰ চুলিত নিয়মীয়াকৈ তেল সানি নোপোৱাৰ বাবে তেওঁৰ ধুনীয়া চুলিবোৰত জঁট বান্ধিছে। এগৰাকী ৰাণীৰ পুত্ৰ হৈয়ো এনে অৱহেলিত আৰু অপমানজনক অৱস্থাত দিন কটাবলগীয়া হোৱা কথাখিনি ক’বলৈ গৈ কৃষ্ণৰ দুচকুত চকুলো বিৰিঙি উঠিছে। ইমানখিনি দুখ-কষ্ট সহ্য কৰাৰ পিছত, তেওঁ এতিয়া এই গৃহ ত্যাগ কৰি জন্মদাত্ৰী মাতৃ দৈৱকীৰ ওচৰলৈ গুচি যাবলৈ ওলাইছে, যাতে যশোদায়ো পুত্ৰশোকৰ প্ৰকৃত বেদনা অনুভৱ কৰিব পাৰে।
৫। চমু টোকা লিখা:
(ক) বামন
উত্তৰঃ ভগৱান বিষ্ণুৱে মৰ্ত্যলোকত অৱতীৰ্ণ হোৱা দশাৱতাৰৰ ভিতৰত পঞ্চমটো অৱতাৰেই হৈছে ‘বামন’ অৱতাৰ। পৌৰাণিক আখ্যান অনুসৰি, দৈত্যৰাজ বলি অত্যন্ত দানশীল আছিল যদিও এই অপৰিসীম দান-দক্ষিণাৰ ফলত তেওঁৰ মনত তীব্ৰ অহংকাৰৰ সৃষ্টি হৈছিল। বলি ৰজাৰ এই দৰ্প চূৰ্ণ কৰিবৰ নিমিত্তেই শ্ৰীবিষ্ণুৱে এজন খৰ্বাকৃতিৰ ব্ৰাহ্মণ বা বামনৰ ভেশ ধৰি বলিৰ যজ্ঞস্থলীত উপস্থিত হৈছিল। তাত গৈ তেওঁ বলিৰ পৰা মাত্ৰ তিনি খোজ (তিনি পদ) ভূমি দান হিচাপে বিচাৰিছিল। অহংকাৰী বলিয়ে সেই সাধাৰণ অনুৰোধ ৰক্ষা কৰিবলৈ সন্মত হোৱাৰ লগে লগেই বামনে নিজৰ বিৰাট ৰূপ ধাৰণ কৰিলে। তেওঁ মাত্ৰ দুখোজতেই স্বৰ্গ আৰু মৰ্ত্যলোক অধিকাৰ কৰি তৃতীয় খোজটো বলিৰ মূৰত স্থাপন কৰি তেওঁক পাতাললৈ নিৰ্বাসন দিলে। এইদৰেই বামন অৱতাৰৰ জৰিয়তে বিষ্ণুৱে দানী বলি ৰজাৰ গৰ্ব খৰ্ব কৰি জগতত ধৰ্ম প্ৰতিষ্ঠা কৰিছিল।
(খ) দেৱহুতি
উত্তৰঃ হিন্দু পুৰাণত বৰ্ণিত দেৱহূতি আছিল স্বায়ম্ভুৱ মনু আৰু শতৰূপাৰ সুযোগ্যা কন্যা। পৰৱৰ্তী সময়ত প্ৰজাপতি কৰ্দম মুনিৰ সৈতে দেৱহূতিৰ বিবাহ সম্পন্ন হৈছিল। কৰ্দম মুনি আৰু দেৱহূতিৰ ঔৰসতেই মহান ঋষি কপিল মুনিয়ে জন্মগ্ৰহণ কৰিছিল। পুৰাণৰ মতে কপিল মুনি হৈছে স্বয়ং ভগৱান বিষ্ণুৰেই এক অংশাৱতাৰ। কালক্ৰমত পুত্ৰ কপিল মুনিয়েই তেওঁৰ মাতৃ দেৱহূতিক সাংখ্য দৰ্শনৰ মহান আধ্যাত্মিক জ্ঞান আৰু তত্ত্ব-বিচাৰ প্ৰদান কৰি সংসাৰৰ মায়া-মোহৰ পৰা পৰিত্ৰাণ বা উদ্ধাৰ পোৱাত সহায় কৰিছিল।
(গ) কপিল
উত্তৰঃ প্ৰাচীন ভাৰতীয় দৰ্শন শাস্ত্ৰৰ ইতিহাসত কপিল মুনি এগৰাকী অতিকৈ প্ৰসিদ্ধ আৰু প্ৰভাৱশালী ঋষি হিচাপে পৰিচিত। তেখেতেই ভাৰতীয় দৰ্শনৰ অন্যতম প্ৰধান ভাগ ‘সাংখ্য দৰ্শন’ৰ সূত্ৰপাত কৰিছিল। তেওঁৰ পিতৃ আছিল কৰ্দম মুনি আৰু মাতৃৰ নাম আছিল দেৱহূতি। হিন্দু ধৰ্মগ্ৰন্থ অনুসৰি, কপিল মুনিক পৰমপিতা বিষ্ণুৰ অন্যতম অৱতাৰ হিচাপে মান্যতা দিয়া হয়। আখ্যান মতে, এইগৰাকী প্ৰতাপী মুনিৰ ক্ৰোধানলতেই সগৰ ৰজাৰ ষাঠি হাজাৰ পুত্ৰ পুৰি ভস্মীভূত হৈছিল। জ্ঞানমাৰ্গৰ প্ৰতিষ্ঠাতা কপিল মুনিয়েই পৰৱৰ্তী কালত নিজৰ জন্মদাত্ৰী মাতৃ দেৱহূতিক আত্মতত্ত্ব আৰু ব্ৰহ্মজ্ঞানৰ বিচাৰ প্ৰদান কৰি সংসাৰ চক্ৰৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰিছিল।
(ঘ) শ্রীধৰ কন্দলী
উত্তৰঃ অসমীয়া সাহিত্যৰ ইতিহাসত শংকৰোত্তৰ যুগৰ (শ্ৰীমন্ত শংকৰদেৱৰ পৰৱৰ্তী সময়ৰ) এগৰাকী প্ৰসিদ্ধ আৰু জনপ্ৰিয় বৈষ্ণৱ কবি আছিল শ্ৰীধৰ কন্দলী। তেখেতৰ সাহিত্যৰাজিত মহাপুৰুষীয়া নৱ-বৈষ্ণৱ ধৰ্মৰ আদৰ্শ আৰু প্ৰভাৱ অতি সুন্দৰকৈ পৰিস্ফুট হৈ উঠিছে। শ্ৰীধৰ কন্দলীৰ দ্বাৰা ৰচিত প্ৰধান কাব্যগ্ৰন্থ দুখন হৈছে- ‘কাণখোৱা’ আৰু ‘ঘুনুচা কীৰ্তন’। ইয়াৰ ভিতৰত ‘কাণখোৱা’ পুথিখন অসমীয়া সমাজত আইতাসকলে গোৱা নিচুকনি গীতৰ সুন্দৰ আৰ্হিত ৰচনা কৰা হৈছে। ইয়াত ভগৱান শ্ৰীকৃষ্ণৰ (বিষ্ণুৰ) শিশু অৱস্থাৰ বিবিধ লীলা-খেলাৰ বৰ্ণনা অতি নিভাঁজ, সৰল আৰু প্ৰাঞ্জল অসমীয়া ভাষাত দাঙি ধৰা হৈছে। কবিগৰাকীৰ দুয়োখন গ্ৰন্থৰ ভিতৰত ‘কাণখোৱা’ই অসমীয়া জনমানসত সৰ্বাধিক জনপ্ৰিয়তা অৰ্জন কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে।
(ঙ) দৈবকী
উত্তৰঃ পৌৰাণিক আখ্যানৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ চৰিত্ৰ দৈৱকী আছিল মথুৰাৰ ৰজা উগ্ৰসেনৰ দুহিতা আৰু অত্যাচাৰী ৰজা কংসৰ ভনীয়েক। পৰৱৰ্তী কালত যদুবংশীয় ৰজা বসুদেৱৰ সৈতে দৈৱকীৰ বিবাহ সম্পন্ন হয়। দৈৱকীৰ গৰ্ভত জন্ম লোৱা অষ্টমগৰাকী সন্তানৰ হাততেই কংসৰ মৃত্যু অবধাৰিত বুলি দৈৱবাণী হোৱাত, নিষ্ঠুৰ কংসই বসুদেৱ আৰু দৈৱকীক লগে লগেই কাৰাগাৰৰ অন্ধকূপত বন্দী কৰি ৰাখিছিল। এই দৈৱকী আৰু বসুদেৱৰ অষ্টম সন্তান হিচাপে ভগৱান শ্ৰীকৃষ্ণই কাৰাগাৰতেই জন্মলাভ কৰিছিল। পিছলৈ কৃষ্ণই ডাঙৰ-দীঘল হৈ নিষ্ঠুৰ কংসক নিধন কৰি নিজৰ পিতৃ-মাতৃ অৰ্থাৎ বসুদেৱ আৰু দৈৱকীক দীৰ্ঘদিনীয়া কাৰাগাৰৰ পৰা মুকলি কৰিছিল।
৬। পাঠটিৰ কাহিনীভাগ তোমাৰ নিজৰ কথাৰে লিখা।
উত্তৰঃ এদিন পুৱাৰ ভাগত ভকতৰ অধীন শ্ৰীকৃষ্ণ নিদ্ৰামগ্ন হৈ থাকোঁতে, সমনীয়া গোপবালকসকলে খেলিবলৈ যোৱাৰ মানসেৰে কৃষ্ণক জগাই দিবলৈ মাতৃ যশোদাক খাটনি ধৰিলে। মাতৃয়ে তেতিয়া কৃষ্ণক সাৰ পাবলৈ আহ্বান জনাই কিহৰ ইমান ভাগৰত তেওঁ পলমলৈকে শুই আছে বুলি ডাবি-ধমকিও দিলে। মাকৰ ককৰ্থনা শুনি অভিমানেৰে কৃষ্ণই তেওঁক আৰু আমনি নকৰিবলৈ অনুৰোধ জনালে। তেওঁ আনকি চাৰি-পাঁচ দিন ধৰি অন্ন-জল ত্যাগ কৰি আৰু গৰু চৰাবলৈ নোযোৱাকৈ শুই থাকিব বুলিও ভাবুকি দিলে। কিয়নো, মাতৃয়ে জাপি দিয়া মিছা অপবাদ আৰু তিৰস্কাৰ তেওঁৰ বাবে অসহনীয় হৈ পৰিছে। সমগ্ৰ জগতৰ ত্ৰাণকৰ্তা আৰু কাৰণস্বৰূপ নাৰায়ণ হৈয়ো তেওঁ নিৰন্তৰ মাতৃৰ শাসনলৈ ভয় কৰি চলিবলগীয়া হয়। যিজন পৰম সত্তাই এই বিশাল ব্ৰহ্মাণ্ডৰ সৃষ্টি আৰু পালন কৰিছে, যিজন পৰমাত্মা হিচাপে সকলো জীৱৰ মাজত বিৰাজমান, আৰু ব্ৰহ্মাকে ধৰি চৰাচৰ সকলোৱে যাৰ চৰণত প্ৰণিপাত কৰে, সেইজনা ভগৱানে যশোদাৰ ঘৰত পঁইতা ভাত খাই গৰু চৰাই ফুৰিবলগীয়া হৈছে। তেখেতেই ক্ষীৰ সাগৰত অনন্ত শয্যাত নাৰায়ণ ৰূপে শয়ন কৰি নাভিপদ্মৰ পৰা ব্ৰহ্মাক সৃষ্টি কৰি বেদৰ জ্ঞান প্ৰদান কৰিছিল। অসুৰৰ উপদ্ৰৱত সন্ত্ৰস্ত হৈ দেৱতাসকলে স্মৰণ কৰা মাত্ৰকেই যিজনে দৈত্যকুল বিনাশ কৰি দেৱকূল ৰক্ষা কৰিছিল, যিজনাৰ চতুৰ্ভুজ ৰূপ দৰ্শন কৰি দেৱতাসকলো আশ্চৰ্যান্বিত হৈছিল, তেনেগৰাকী ভগৱানক মাতৃয়ে ‘কলীয়া’ বুলি তাচ্ছিল্য কৰে। দেৱতাসকলৰ স্বাৰ্থ সিদ্ধিৰ অৰ্থে তেওঁ মোহিনী অৱতাৰ ধাৰণ কৰি দেৱতাক অমৃত পান কৰোৱাইছিল, অথচ যশোদাৰ গৃহত তেওঁৰ নাম হ’ল “দধিচোৰ”। তেওঁ কপিল মুনিৰ ৰূপ লৈ তত্ত্বজ্ঞান বিলাইছিল আৰু বামন অৱতাৰ ধাৰণ কৰি দানী বলি ৰজাৰ দৰ্প চূৰ্ণ কৰিছিল। সেই বামন ৰূপতেই তেওঁ ভৰিৰ নখেৰে পৱিত্ৰ গংগাক মৰ্ত্যলৈ বোৱাই আনিছিল, যাক মহাদেৱে নিজৰ জটাত ধাৰণ কৰিছিল।
ইমান ঐশ্বৰিক ক্ষমতাৰ অধিকাৰী কৃষ্ণক পুত্ৰৰূপে পাইয়ো যশোদাই তেওঁক অহৰহ ককৰ্থনা কৰে। কৃষ্ণই পুত্ৰৰূপে অৱতীৰ্ণ হৈ যশোদাৰ “কাঠবাজী” নামৰ অপযশ দূৰ কৰিলে, তথাপিও মাতৃৰ অন্তৰত তেওঁৰ প্ৰতি যেন প্ৰকৃত মৰম-চেনেহ নাই। গৰখীয়াসকলৰ লগত বাঁহৰ বাঁহী বজাই ওঁঠ দুটা ফাটি তেজ নিগৰাৰ পিছতো নন্দৰজাৰ ৰাণী যশোদাই তেওঁলৈ এডাল সোণৰ বাঁহী গঢ়াই নিদিয়ে। মাটিত থ’লে সম্পত্তি নষ্ট হোৱাৰ ভয়ত মাক সশংকিত হয়। গৰু চৰাবলৈ যাওঁতে যশোদাই বান্ধি দিয়া সামান্য আহাৰেৰে তেওঁৰ পেট নভৰে। হাবি-বননিত গৰু চৰাওঁতে কাঁইটে বিন্ধি শৰীৰ ক্ষত-বিক্ষত হয়, তথাপিও তেওঁ পৰিধান কৰিবলৈ সাধাৰণ কাপোৰহে পায়। মূৰত তেল সানি নোপোৱাৰ বাবে ধুনীয়া চুলিকোছাত জঁট বান্ধিছে। এনেধৰণৰ অৱহেলা আৰু অপমান সহ্য কৰি কৃষ্ণই এতিয়া নিজৰ কষ্টৰ সমপৰিমাণৰ দুখ যশোদাকো দিবলৈ মনস্থ কৰি জন্মদাত্ৰী মাতৃ দৈৱকীৰ কাষলৈ গুচি যাবলৈ ওলাল। পুত্ৰৰ এই অভিমানী কথা শুনি যশোদা ভয়ভীত হৈ ওচৰ চাপি গৈ কান্দি কান্দি নিজৰ সকলো দোষ ক্ষমা কৰিবলৈ অনুৰোধ জনালে। মাতৃৰ চকুলো দেখি শ্ৰীকৃষ্ণৰো অন্তৰ পমি গ’ল আৰু তেওঁ একেজাপে গৈ মাতৃ যশোদাৰ কোলাত উঠি পৰম আনন্দেৰে স্তন পান কৰিবলৈ ধৰিলে। এইদৰেই জগতৰ অধিপতি ভগৱান শ্ৰীকৃষ্ণৰ নিভাঁজ আৰু মধুৰ মানৱীয় লীলা পাঠটিত অতি সুন্দৰকৈ উপস্থাপন কৰা হৈছে।
৭। কৃষ্ণই বিভিন্ন সময়ত কি কি অৱতাৰ ধাৰণ কৰি কেনে কাৰ্য সাধন কৰিছিল পাঠৰ আলমত বর্ণনা কৰা।
উত্তৰঃ পাঠটিত উল্লেখ থকা অনুসৰি, ভগৱান শ্ৰীকৃষ্ণই পৰিস্থিতি সাপেক্ষে ভিন ভিন অৱতাৰ গ্ৰহণ কৰি তলত দিয়া ধৰণৰ বিবিধ ঐশ্বৰিক কাৰ্য সম্পাদন কৰিছিল:
নিজৰ প্ৰকৃত ৰূপত তেখেতেই এই বিশাল আৰু অনন্ত ব্ৰহ্মাণ্ডৰ সৃষ্টি কৰিছে আৰু পৰমাত্মা হিচাপে সমগ্ৰ জগতখন সুচাৰুৰূপে প্ৰতিপালন কৰি আহিছে। অনন্ত জলৰাশিৰ মাজত নাৰায়ণ অৱতাৰত শয়ন কৰি থাকি নিজৰ নাভিপদ্মৰ পৰা সৃষ্টিকৰ্তা ব্ৰহ্মাক জন্ম দিছিল আৰু তেওঁক বেদৰ জ্ঞান প্ৰদান কৰিছিল।
অসুৰৰ আক্ৰমণত ভয়ভীত আৰু সন্ত্ৰস্ত হৈ পৰা দেৱতাসকলক ৰক্ষা কৰিবৰ বাবে তেওঁ চতুৰ্ভুজ ৰূপ ধাৰণ কৰিছিল। ভগৱানৰ সেই ৰূপ দৰ্শন কৰি স্বৰ্গৰ দেৱতাসকলো আশ্চৰ্যান্বিত হৈ পৰিছিল।
সমুদ্ৰ মন্থনৰ সময়ত মোহিনী অৱতাৰ গ্ৰহণ কৰি তেওঁ অসুৰবিলাকক বঞ্চনা কৰি দেৱতাসকলক অমৃত পান কৰোৱাইছিল।
তেওঁ কপিল মুনি হিচাপে কৰ্দম ঋষিৰ গৃহত জন্মলাভ কৰিছিল আৰু নিজৰ জন্মদাত্ৰী মাতৃ দেৱহূতিক সাংখ্য দৰ্শনৰ তত্ত্বজ্ঞান প্ৰদান কৰি সংসাৰৰ মায়া-মোহৰ পৰা উদ্ধাৰ কৰিছিল।
তদুপৰি, বামন অৱতাৰ ধাৰণ কৰি তেওঁ দৈত্যৰাজ বলিক ছলনা কৰিছিল। বলি ৰজাৰ মনত নিজে এজন শ্ৰেষ্ঠ দানী বুলি যি তীব্ৰ অহংকাৰৰ সৃষ্টি হৈছিল, সেই গৰ্ব আৰু দৰ্প চূৰ্ণ কৰিবৰ নিমিত্তেই বামনৰূপী বিষ্ণুৱে বলি ৰজাক পাতাললৈ প্ৰেৰণ কৰিছিল।
৮। কবিতাটোত ‘কাঠবাজী’ বুলি কাক হৈছে? ইয়াৰ অৰ্থ কি এই অপবাদৰপৰা তেওঁক কোনে ৰক্ষা কৰিলে?
উত্তৰঃ পাঠ্যপুথিৰ অন্তৰ্গত কবিতাটিত ‘কাঠবাজী’ বুলি মাতৃ যশোদাক সম্বোধন কৰা হৈছে।
সাধাৰণতে অসমীয়া সমাজত ‘কাঠবাজী’ শব্দটোৱে এনে এগৰাকী মহিলাক বুজায় যাৰ গৰ্ভত গোটেই জীৱনত মাত্ৰ এটিহে সন্তানৰ জন্ম হয়।
গোকুলত যশোদাক ‘কাঠবাজী’ বুলি সমাজে ইতিকিং কৰিছিল আৰু উপহাস কৰিছিল। পিছে, পৰম কৰুণাময় শ্ৰীকৃষ্ণই যশোদাৰ গৰ্ভত পুত্ৰৰূপে অৱতীৰ্ণ হৈ মাতৃ যশোদাক সমাজৰ এই ককৰ্থনা আৰু অপযশৰ পৰা চিৰদিনৰ বাবে উদ্ধাৰ কৰিছিল।
৯। তাৎপর্য ব্যাখ্যা কৰাঃ
(ক) কাঠবাজী বুলি জগতে হাসয়
দেখিলে সুমৰে হৰি।
মই আসি তোৰ ঘৰে পুত্র ভৈলো
সিটো দুখ দূৰ কৰি।
উত্তৰঃ উক্ত কবিতাফাঁকি আমাৰ পাঠ্যপুথিৰ অন্তৰ্গত আৰু শ্ৰীধৰ কন্দলী বিৰচিত ‘কানাইৰ চাতুৰী’ নামৰ পাঠটিৰ পৰা উদ্ধৃত কৰা হৈছে।
এই পদফাঁকিৰ জৰিয়তে কবিয়ে অখিল জগতৰ পতি শ্ৰীকৃষ্ণৰ মানৱীয় লীলা আৰু মাতৃ যশোদাৰ প্ৰতি থকা তেওঁৰ শিশুসুলভ অভিমানৰ দিশটো অতি সুন্দৰকৈ প্ৰকাশ কৰিছে।
এদিন ৰাতিপুৱাৰ ভাগত লগৰীয়া গোপবালকসকলে খেলিবলৈ যাবৰ নিমিত্তে কৃষ্ণক নিদ্ৰাৰ পৰা জগাই দিবলৈ মাতৃ যশোদাক অনুৰোধ জনায়। শিশুহঁতৰ কথা শুনি যশোদাই কৃষ্ণক সোনকালে সাৰ পাবলৈ কয় আৰু কিহৰ ইমান ভাগৰত তেওঁ পলমলৈকে শুই আছে বুলি ডাবি-ধমকি দিয়ে। মাতৃৰ এনে তিৰস্কাৰত কৃষ্ণৰ বৰ অভিমান হয়। তেওঁ মাকক আৰু আমনি নকৰিবলৈ সকীয়াই দিয়ে আৰু চাৰি-পাঁচ দিনলৈকে অন্ন-জল গ্ৰহণ নকৰাকৈ কেৱল শুয়েই থাকিব বুলি অভিমানেৰে জনায়। মাতৃয়ে জাপি দিয়া মিছা অপবাদবোৰ তেওঁৰ বাবে অসহনীয় হৈ পৰিছে। সমগ্ৰ জগতৰ কাৰণস্বৰূপ পৰমব্ৰহ্ম নাৰায়ণ হৈয়ো তেওঁ নিৰন্তৰ মাকৰ ভয়ত শংকিত হৈ থাকিব লাগে। যিজনা ভগৱানে এই অনন্ত ব্ৰহ্মাণ্ডৰ সৃষ্টি আৰু পালন কৰিছে, যিজনে পৰমাত্মা হিচাপে সকলো জীৱৰ মাজত বিৰাজ কৰে, আৰু ব্ৰহ্মাকে ধৰি সকলো দেৱতাই যাক স্তুতি কৰে, সেইজন ভগৱানে যশোদাৰ গৃহত পঁইতা ভাত খাই গৰু চৰাই ফুৰে। যিজনাৰ চতুৰ্ভুজ ৰূপ দৰ্শন কৰি দেৱতাসকলো আশ্চৰ্যান্বিত হৈছিল আৰু যিজনে ভয়ভীত দেৱকুলক অসুৰৰ পৰা ৰক্ষা কৰিছিল, সেইজন কৃষ্ণক মাকে ‘কলীয়া’ বুলি ইতিকিং কৰে। দেৱতাসকলৰ স্বাৰ্থত মোহিনী অৱতাৰ ধাৰণ কৰি অমৃত পান কৰোৱা কৃষ্ণই যশোদাৰ ঘৰত ‘দধিচোৰ’ আখ্যা পায়। কপিল মুনিৰ ৰূপত তত্ত্বজ্ঞান বিলোৱা আৰু বামন অৱতাৰ ধাৰণ কৰি বলি ৰজাৰ গৰ্ব খৰ্ব কৰা, তথা ভৰিৰ নখেৰে গংগাক মৰ্ত্যলৈ বোৱাই অনাৰ দৰে অপাৰ মহিমা থকা কৃষ্ণক মাতৃ যশোদাই অহৰহ ককৰ্থনাহে কৰে। সমাজত যশোদাক ‘কাঠবাজী’ বুলি সকলোৱে উপহাস কৰিছিল, কিন্তু কৃষ্ণই তেওঁৰ গৰ্ভত পুত্ৰৰূপে অৱতীৰ্ণ হৈ যশোদাৰ সেই অপযশ আৰু দুখ চিৰদিনৰ বাবে নিবাৰণ কৰিলে। ইমানৰ পিছতো তেওঁৰ প্ৰতি মাকৰ অন্তৰত যেন অকণো মৰম-চেনেহ নাই। প্ৰকৃততে ভগৱান সদায় ভকতৰ অধীন। যশোদাই নিজৰ নিভাঁজ আৰু একান্ত ভক্তিৰ বলতেই জগতৰ অধিপতি শ্ৰীকৃষ্ণক নিজৰ পুত্ৰ হিচাপে লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে। কৃষ্ণই অশেষ চাতুৰ্যৰে নিজৰ পৰম ঐশ্বৰিক ৰূপটো লুকুৱাই ৰাখি সাধাৰণ মানৱ শিশুৰ দৰেই যশোদাৰ আগত ঠেহ-পেচ, মান-অভিমান আৰু ক্ৰোধ প্ৰকাশ কৰিছে।
(খ) মোহিনী স্বৰূপে অমৃত পিয়ালো
সাধিলো দেৱৰ কাম
তোমাৰ ঘৰে আসি বৰ যশ পাইলো
লৈলো দধিচোৰ নাম।
উত্তৰঃ উক্ত কবিতাফাঁকি আমাৰ পাঠ্যপুথিৰ অন্তৰ্গত আৰু শ্ৰীধৰ কন্দলী বিৰচিত ‘কানাইৰ চাতুৰী’ নামৰ পাঠটিৰ পৰা উদ্ধৃত কৰা হৈছে।
পৌৰাণিক আখ্যান অনুসৰি, অতীতত স্বৰ্গৰ দেৱতা আৰু পাতালৰ অসুৰবিলাকে একেলগ হৈ সমুদ্ৰ মন্থন কৰিছিল। এই সাগৰ মন্থনৰ ফলশ্ৰুতিতেই যেতিয়া অমৃতৰ কলহ ওলাই আহিল, তেতিয়া সেই অমৃত পান কৰিবলৈ দেৱতা আৰু অসুৰৰ মাজত তুমুল তৰ্ক আৰু টনা-আজোঁৰা লাগি পৰিল। দেৱতাসকলৰ দৰে যদি অসুৰবিলাকেও সেই অমৃত পান কৰিবলৈ পায়, তেন্তে তেওঁলোকো চিৰঞ্জীৱী আৰু অমৰ হৈ পৰিব, যাৰ ফলত সমগ্ৰ পৃথিৱীখন পাপিষ্ঠ আৰু অধৰ্মীৰে উপচি পৰিব। এই গুৰুতৰ সংকট নিবাৰণ কৰি দেৱকাৰ্য সাধন কৰিবলৈ ভগৱান বিষ্ণুৱে এক অপৰূপ সুন্দৰী ‘মোহিনী’ৰ অৱতাৰ ধাৰণ কৰিলে। মোহিনীৰূপী বিষ্ণুৰ অতুলনীয় সৌন্দৰ্য আৰু মায়াত অসুৰবিলাক সম্পূৰ্ণৰূপে সন্মোহিত হৈ পৰিল। অসুৰবিলাক এনেদৰে ভোল গৈ থকাৰ সুযোগ গ্ৰহণ কৰিয়েই দেৱতাসকলে নিৰ্বিঘ্নে অমৃতৰ ভাণ্ড শেষ কৰি পেলালে।
সেই একেজনা পৰমব্ৰহ্ম বিষ্ণুৱেই মাতৃ যশোদাৰ নিভাঁজ আৰু একান্ত ভক্তিত সন্তুষ্ট হৈ নন্দৰজাৰ গৃহত পুত্ৰ হিচাপে অৱতীৰ্ণ হৈছে। ইয়াত তেওঁ নিজৰ মানৱীয় লীলা-খেলা প্ৰদৰ্শন কৰি মাকৰ লগত সঘনাই ঠেহ-পেচ আৰু মান-অভিমান কৰিছে। যিজন ভগৱানে দেৱতাসকলক অমৃত পান কৰোৱাই ত্ৰিলোকত অমিয়া যহ অৰ্জন কৰিছিল, সেই একেজন ভগৱান বিষ্ণুৱেই নন্দৰ গৃহত মাখন চুৰ কৰি খাই ‘দধিচোৰ’ নামৰ বদনাম ল’বলগীয়া হৈছে। এইদৰেই জগতপতি শ্ৰীকৃষ্ণই অশেষ চাতুৰ্যৰে নিজৰ পৰম ঐশ্বৰিক আৰু ব্ৰহ্মত্বৰ ৰূপটো লুকুৱাই ৰাখি গোকুলত কেৱল মানৱীয় লীলাহে প্ৰদৰ্শন কৰিছে।
(গ) মই নাৰায়ণ জগত কাৰণ
তুমি গোৱালৰ জীউ
তথাপি তোহাক দেখন্তে ডৰত
উৰি যায় মোৰ জীউ।
উত্তৰঃ উক্ত কবিতাফাঁকি আমাৰ পাঠ্যপুথিৰ অন্তৰ্গত আৰু শ্ৰীধৰ কন্দলী বিৰচিত ‘কানাইৰ চাতুৰী’ নামৰ পাঠটিৰ পৰা উদ্ধৃত কৰা হৈছে।
এই নিৰ্দিষ্ট কবিতাফাঁকিৰ জৰিয়তে কবিয়ে এই গুৰুত্বপূৰ্ণ কথাটো বুজাব বিচাৰিছে যে শ্ৰীকৃষ্ণ স্বয়ং জগতৰ কাৰণস্বৰূপ পৰমব্ৰহ্ম নাৰায়ণ হোৱা সত্ত্বেও তেওঁ সাধাৰণ শিশুৰ দৰে অহৰহ মাতৃ যশোদাৰ ভয়ত শংকিত হৈ থাকিব লাগে। তেখেতেই নিজৰ মহিমাৰে এই অনন্ত ব্ৰহ্মাণ্ডখন সৃষ্টি কৰি প্ৰতিপালন কৰি আহিছে আৰু পৰমাত্মা হিচাপে সকলো জীৱৰ মাজত বিৰাজমান। সৃষ্টিকৰ্তা ব্ৰহ্মাকে ধৰি চৰাচৰ সকলোৱে তেওঁৰ চৰণত প্ৰণিপাত আৰু সেৱা কৰে। ক্ষীৰ সাগৰত অনন্ত শয্যাত নাৰায়ণ ৰূপে শয়ন কৰি থাকি তেওঁ নিজৰ নাভিপদ্মৰ পৰা ব্ৰহ্মাক জন্ম দিছিল আৰু তেওঁক পৱিত্ৰ বেদৰ জ্ঞান প্ৰদান কৰিছিল। যি সময়ত অত্যাচাৰী অসুৰৰ ভয়ত ত্ৰস্তমান হৈ দেৱতাসকলে শ্ৰীকৃষ্ণক স্মৰণ কৰিছিল, তেতিয়া তেওঁ পলম নকৰাকৈ অসুৰক নিধন কৰি দেৱকূল ৰক্ষা কৰিছিল। যাৰ বিশাল চতুৰ্ভুজ ৰূপ দৰ্শন কৰি সমগ্ৰ স্বৰ্গলোক আশ্চৰ্যত হতবাক হৈ পৰিছিল, সেইজন জগতৰ অধিপতিয়ে আজি এচাৰি লৈ থকা মাকৰ ভয়ত কঁপি থাকিবলগীয়া হয়। তেওঁ সমগ্ৰ জগতৰ ত্ৰাণকৰ্তা আৰু মাক যশোদা এগৰাকী অতি সাধাৰণ গোৱালৰ জীয়ৰী মাত্ৰ; কিন্তু মাতৃৰ ক্ৰোধিত ৰূপটো সন্মুখত দেখা মাত্ৰকেই ভয়ত কৃষ্ণৰ প্ৰাণ উৰি যোৱাৰ উপক্ৰম হয়।
প্ৰকৃততে ভগৱান সদায় ভকতৰ অধীন। তেৱেঁই হৈছে পৰমাত্মা, যি সকলো জীৱৰ হৃদয়ত আত্মাৰূপে বিৰাজ কৰে। একান্ত মনেৰে আৰু নিভাঁজ অন্তৰেৰে ভক্তি কৰিলেহে জীৱই ভগৱানক লাভ কৰিবলৈ সমৰ্থ হয়। উক্ত কবিতাংশৰ জৰিয়তে এই কথাটোকে সুন্দৰকৈ দাঙি ধৰা হৈছে যে শ্ৰীকৃষ্ণ হৈছে পৰম ব্ৰহ্ম, এই সমগ্ৰ জগতৰ স্ৰজন, পালন আৰু বিনাশ কৰোঁতা। তেওঁক মাতৃ যশোদাই একমাত্ৰ নিজৰ গভীৰ ভক্তিৰ বলেৰেহে পুত্ৰ ৰূপে লাভ কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে। কৃষ্ণই অশেষ চাতুৰ্যৰে নিজৰ পৰম ঐশ্বৰিক ৰূপটো লুকুৱাই ৰাখি যশোদাৰ আগত কেৱল মানৱীয় লীলাহে প্ৰদৰ্শন কৰিছে। সেয়েহে শ্ৰীকৃষ্ণ স্বয়ং জগতৰ কাৰণস্বৰূপ নাৰায়ণ হোৱা সত্ত্বেও, এগৰাকী অতি সাধাৰণ আৰু অজ্ঞ শিশুৰ দৰেই মাতৃ যশোদাৰ ভয়ত কাতৰ আৰু শংকিত হৈ পৰে।
ভাষা-বিষয়ক
১। তলত দিয়া শব্দবোৰৰ আধুনিক ৰূপ লিখা:
(ক) আসি, (খ) খেড়ি, (গ) পুহাইল, (ঘ) নুজুৰাই, (ঙ) বিগুটিয়া, (চ) কিসৰ
উত্তৰঃ
|
শব্দ |
আধুনিক ৰূপ |
|
আসি |
আহি |
|
খেড়ি |
খেলা |
|
পুহাইল |
পুৱালে |
|
নুজুৰাই |
জুৰ নপৰে |
|
বিগুটিয়া |
ঠাট্টাকৰা |
|
কিসৰ |
কিহৰ |
২। তলত দিয়া শব্দকেইটাৰ লিংগ পৰিৱৰ্তন কৰা :
(ক) সুন্দৰী, (খ) মাতৃ, (গ) মামা
উত্তৰঃ
|
শব্দ |
লিংগ পৰিৱৰ্তন |
|
সুন্দৰী |
সুন্দৰ |
|
মাতৃ |
পিতৃ |
|
মামা |
মামী |
৩। বিপৰীত শব্দ লিখাঃ
(ক) বিশ্বাস, (খ) দোষ, (গ) আনন্দ, (ঘ) অপমা, (ঙ) অমৃত
উত্তৰঃ
|
শব্দ |
বিপৰীত শব্দ |
|
বিশ্বাস |
অবিশ্বাস |
|
দোষ |
গুণ |
|
আনন্দ |
নিৰানন্দ |
|
অপমান |
মান |
|
অমৃত |
গৰল |



