SEBA Class 10 Assamese Chapter 14 – ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই Solutions & Notes | অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা
SEBA Class 10 অসমীয়াৰ শ্ৰেষ্ঠ সমাধান বিচাৰিছেনে? Ospin Academy-ত আমি প্ৰদান কৰোঁ SEBA/SCERT-অনুসৰণী Class 10 অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা Chapter 14 – ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাইৰ সম্পূৰ্ণ সমাধান। আমাৰ সমাধানসমূহ অসমীয়া মাধ্যমৰ ছাত্ৰ-ছাত্ৰীৰ বাবে বিশেষভাৱে তৈয়াৰ কৰা, স্পষ্ট ব্যাখ্যা, পৰীক্ষা-কেন্দ্ৰিক প্ৰশ্নোত্তৰ, আৰু সহজ নোটছৰ সৈতে।
📖 অধ্যায়ৰ বিষয়বস্তু:
ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই হ’ল এটি প্ৰেৰণাদায়ক সাহিত্যিক ৰচনা, সম্ভৱতঃ কবিতা, প্রবন্ধ, বা বর্ণনামূলক গদ্য, যি পৰিচ্ছন্নতা, সামাজিক দায়িত্ব, আৰু সম্প্ৰদায়ৰ ঐক্যৰ গুৰুত্বৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰে। এই পাঠত সমাজৰ সকলো সদস্যক পৰিচ্ছন্নতাৰ অভিযানত যোগদানৰ বাবে উৎসাহিত কৰা হয়, যি স্বচ্ছ ভাৰত অভিযানৰ দৰে উদ্যোগৰ সৈতে সংনাদী। ৰচনাটোৰ মূল বাৰ্তা হ’ল পৰিৱেশ সুৰক্ষা আৰু সামূহিক কৰ্মৰ জৰিয়তে সমাজৰ উন্নতি। ছাত্ৰ-ছাত্ৰীয়ে এই অধ্যায়ৰ জৰিয়তে অসমীয়া সাহিত্যৰ সামাজিক সচেতনতামূলক শৈলী আৰু পৰিচ্ছন্নতাৰ সামাজিক মূল্য শিকিব। [দ্ৰষ্টব্য: নিৰ্দিষ্ট ৰচনা বা লেখক অবিহনে, আমি ধৰি লৈছোঁ যে এইটো পৰিচ্ছন্নতাৰ ওপৰত এটি প্ৰতিনিধিত্বমূলক ৰচনা।]
📌 SEBA Assam অসমীয়া মাধ্যমৰ সমাধানত অন্তৰ্ভুক্ত:
- পাঠৰ সাৰাংশ – ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাইৰ মূল বাৰ্তা আৰু পৰিচ্ছন্নতাৰ গুৰুত্বৰ সংক্ষিপ্ত ব্যাখ্যা।
- সাহিত্যিক বিশ্লেষণ – পাঠৰ ভাষা, শৈলী, আৰু সাহিত্যিক উপাদান, যেনে প্ৰেৰণাদায়ক সুৰ, আহ্বানমূলক ভাষা, আৰু প্রতীকী উপমা।
- পৰীক্ষা-কেন্দ্ৰিক প্ৰশ্নোত্তৰ – সংক্ষিপ্ত, মধ্যমীয়া, আৰু দীঘলীয়া প্ৰশ্নৰ উত্তৰ HSLC পৰীক্ষাৰ বাবে।
- শব্দাৰ্থ আৰু ব্যাখ্যা – পাঠৰ কঠিন শব্দ আৰু বাক্যৰ অৰ্থ আৰু পৰিপ্রেক্ষিত।
- সাংস্কৃতিক তাৎপৰ্য – ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাইৰ অসমীয়া সাহিত্য আৰু সমাজত পৰিচ্ছন্নতাৰ প্ৰসাৰৰ ওপৰত প্ৰভাৱ।
- নোটছ আৰু সংশোধন – পৰীক্ষাৰ প্ৰস্তুতিৰ বাবে সংক্ষিপ্ত আৰু সহজ নোটছ।
📚 Ospin Academy কিয় বাছি ল’ব?
- SEBA/SCERT-অনুসৰণী সমাধান SEBA Assam অসমীয়া মাধ্যমৰ পাঠ্যক্ৰমৰ বাবে।
- সহজ আৰু বিন্দুৱাওঁতা ব্যাখ্যা শিক্ষণৰ সুবিধাৰ বাবে।
- পৰীক্ষা-কেন্দ্ৰিক প্ৰশ্নোত্তৰ HSLC পৰীক্ষাৰ প্ৰস্তুতিৰ বাবে।
- বিনামূলীয়া PDF ডাউনলোড অফলাইন পঢ়াৰ বাবে।
- সংশোধন নোটছ দ্ৰুত প্ৰস্তুতিৰ বাবে।
💡 বিনামূলীয়া PDF সমাধান ডাউনলোড কৰক: Ospin Academy-ৰ পৰা Class 10 অসমীয়া Chapter 14 – ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাইৰ সম্পূৰ্ণ সমাধান PDF ফৰ্মেটত লাভ কৰক। আমাৰ সমাধানসমূহ দ্ৰুত সংশোধন আৰু গভীৰ অধ্যয়নৰ বাবে আদৰ্শ, SEBA HSLC পৰীক্ষাৰ বাবে সম্পূৰ্ণ প্ৰস্তুতি নিশ্চিত কৰে।
Class 10 অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা Chapter 14 – ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই Ospin Academyৰ সৈতে মাষ্টাৰ কৰক আৰু SEBA HSLC পৰীক্ষাত শ্ৰেষ্ঠ ফলাফল লাভ কৰক!
Class 10 Assamese (অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা) PDF Solutions 2026-27 | SEBA Assam
Limited Time Offer!
(According to Latest Syllabus 2026-27)
Get comprehensive preparation for Class 10 Assamese (অসমীয়া) with this chapter-wise Textual Solutions PDF.
Includes complete textual answers, exact explanations, solved MCQs, Grammar, and Baichitramoy Asom for every chapter according to the latest ASSEB syllabus.
Ideal for home study, accurate homework help, and quick exam revision!
দশম শ্ৰেণী : অসমীয়া
ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই
পাঠভিত্তিক প্রশ্ন আৰু উত্তৰ
ভাৱ-বিষয়ক
১। চমুকৈ প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিয়া :
(ক) অম্বিকাগিৰী ৰায়চৌধুৰীক কি আখ্যা দিয়া হৈছিল?
উত্তৰঃ বিশিষ্ট সাহিত্যিক অম্বিকাগিৰী ৰায়চৌধুৰীদেৱক অসমীয়া সমাজত ‘অসম কেশৰী’ উপাধিৰে বিভূষিত কৰা হৈছিল।
(খ) সাতামপুৰুষীয়া ‘সোণৰ চোতাল-ঘৰ’ কিহেৰে পোত খাই আছে বুলি কবিয়ে কৈছে?
উত্তৰঃ কবিৰ মতে, আমাৰ সাতামপুৰুষীয়া ‘সোণৰ চোতাল-ঘৰ’খন অতীতৰ বহু যুগৰ পৰা জমা হোৱা ধূলি-মাকতি আৰু আৱৰ্জনাৰে সম্পূৰ্ণৰূপে পোত খাই পৰি আছে।
(গ) জাতিৰ জীবন মনোহৰ কৰিবলৈ কবিয়ে কি বেশেৰে ঝাড়ু ধৰিবলৈ কৈছে?
উত্তৰঃ অসমীয়া জাতিৰ জীৱনটো অধিক সুন্দৰ আৰু মনোহৰ কৰি তুলিবৰ নিমিত্তে কবিয়ে স্বজাতিৰ ভাইসকলক বীৰৰ সাজত ওলাই আহি হাতত ঝাড়ু তুলি ল’বলৈ আহ্বান জনাইছে।
(ঘ) কবিয়ে চাই থাকোঁতে থাকোঁতে মুখ কিহেৰে ভৰি পৰিল বুলিছে?
উত্তৰঃ কবিয়ে আক্ষেপ কৰি কৈছে যে তেওঁলোকে চাই থাকোঁতেই তেওঁলোকৰ মুখমণ্ডল ক’লা কাজল আৰু ছাইৰে আৱৰি ধৰিলে।
২। “হ’ল এৱে তোৰ সময় হ’বৰ
জাতিৰ ঝাড়ুদাৰ যে ভাই।
-ইয়াত কবিয়ে কি কাৰণে ‘জাতিৰ ঝাড়ুদাৰ’ হোৱাৰ সময় হ’লহি বুলি সকীয়াই দিছে?
উত্তৰঃ সাধাৰণতে ঝাড়ু বা বাঢ়নীৰে আৱৰ্জনা আৰু ধূলি-মাকতি সাৰি-মচি ঘৰ-দুৱাৰ বা চোতাল পৰিষ্কাৰ কৰা হয়। প্ৰদত্ত কবিতাটিৰ জৰিয়তে কবিয়ে দেশবাসী ভাইসকলক হাতত ঝাড়ু তুলি ল’বলৈ উদগনি দিছে, যাতে এই ঝাড়ুৰ দ্বাৰা পৰাধীনতাৰ সকলো কলংক মচি পেলাই মাতৃভূমিৰ লুপ্ত স্বাধীনতা ঘূৰাই অনাৰ উপযুক্ত ক্ষণ উপস্থিত হৈছে বুলি সোঁৱৰাই দিব পাৰে। দীৰ্ঘদিন ধৰি দেশৰ জনসাধাৰণে বিদেশীৰ দাসত্ব স্বীকাৰ কৰি আৰু আনৰ ভৰিত পূজা-অৰ্চনা জনাই নিজৰ জীৱন কটাই আহিছে। ইয়াৰ পৰিণতিত, দাসত্বৰ ক’লা দাগে আমাৰ প্ৰাচীন আৰু গৌৰৱময় জাতীয় ঐতিহ্যক ধ্বংসৰ গৰাহলৈ ঠেলি দিছে। সেয়েহে, এই কলংকৰ ডাৱৰ আঁতৰ কৰাৰ এয়াই যে একমাত্ৰ আৰু সঠিক সময়, সেই কথা সকীয়াই দি কবিয়ে অসমীয়া ভাইসকলক এজন প্ৰকৃত ‘জাতিৰ ঝাড়ুদাৰ’ৰ দৰে ওলাই আহি দেশৰ মুখত সনা কাজল তথা ছাইৰূপী পৰাধীনতাৰ গ্লানি নিচিহ্ন কৰিবলৈ আহ্বান জনাইছে।
৩। “নহ’লে যে বিশ্বসভাত
নহ’ব তোৰ বহাৰ ঠাই।”
বিশ্ব সভাত বহাৰ ঠাই পাবলৈ কবিয়ে কি কৰিবলৈ নিৰ্দেশ দিছে?
উত্তৰঃ আমাৰ স্বদেশী ভাইসকলে সুদীৰ্ঘ কাল ধৰি বিদেশীৰ দাসত্ব খাটি আৰু আনৰ ওচৰত শিৰণত কৰি নিজৰ জীৱন নিৰ্বাহ কৰিলে। পিছে বৰ্তমান এই দাসত্ব আৰু গোলামি কৰি থকাৰ দিন উকলি গৈছে। এতিয়া দেশৰ প্ৰতিগৰাকী ব্যক্তিয়েই একোজন সঁচা ঝাড়ুদাৰৰ ভূমিকা পালন কৰি সমাজৰ পৰা হিংসা, দ্বেষ, ঘৃণা, অহংকাৰ আৰু পাৰস্পৰিক ভেদাভেদৰ দৰে লেতেৰা আৱৰ্জনাবোৰ সমূলি আঁতৰ কৰিব লাগিব আৰু সকলোৱে ঐক্যবদ্ধ হৈ মাতৃভূমিৰ হৃত স্বাধীনতা পুনৰাই অৰ্জন কৰিব লাগিব। কবিয়ে এই কবিতাটিৰ মাজেৰে অসমীয়া ভাইসকলক বীৰযোদ্ধাৰ দৰে সষ্টম হৈ সন্মুখলৈ ওলাই আহিবলৈ আৰু দেশৰ হেৰোৱা স্বাধীনতা তথা গৌৰৱ উদ্ধাৰ কৰি সমগ্ৰ বিশ্বৰ দৰবাৰত নিজ জাতিৰ বাবে এখন সন্মানীয় আৰু উচ্চ আসন সুনিশ্চিত কৰিবলৈ কঠোৰ নিৰ্দেশ প্ৰদান কৰিছে।
৪। ‘ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই’-কবিতাটিৰ মূলভাৱ লিখা।
উত্তৰঃ ‘অসম কেশৰী’ অম্বিকাগিৰী ৰায়চৌধুৰীদেৱৰ দ্বাৰা ৰচিত ‘ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই’ এটি উৎকৃষ্ট দেশপ্ৰেমমূলক আৰু উদ্দীপনামূলক কবিতা। এই কবিতাটিৰ জৰিয়তে মাতৃভূমিক পৰাধীনতাৰ গ্লানি আৰু সমাজৰ আভ্যন্তৰীণ ত্ৰুটিসমূহৰ পৰা মুক্ত কৰি এক নৱজাগৰণৰ সৃষ্টি কৰাৰ প্ৰয়াস কৰা হৈছে।
সাধাৰণতে আমি ঝাড়ু বা বাঢ়নীৰ সহায়ত আমাৰ ঘৰ-দুৱাৰ আৰু চোতালৰ জাৱৰ-জোঁথৰ সাৰি-মচি চাফ-চিকুণ কৰোঁ। কবিয়ে এই কবিতাটিৰ জৰিয়তে এক সুন্দৰ ৰূপক ব্যৱহাৰ কৰি দেশৰ যুৱশক্তি তথা প্ৰতিগৰাকী স্বজাতীয় ভাইক বীৰৰ বেশেৰে হাতত ঝাড়ু তুলি ল’বলৈ এক ব্যতিক্ৰমী আহ্বান জনাইছে। কবিৰ মতে, আমাৰ চিৰেনেহী মাতৃভূমি বৰ্তমান পৰাধীনতাৰূপী ক’লা ছাই আৰু কলংকৰে উপচি পৰিছে। আমাৰ পূৰ্বপুৰুষসকলে গঢ়ি থৈ যোৱা গৌৰৱোজ্জ্বল ঐতিহ্যমণ্ডিত ‘সাতামপুৰুষীয়া সোণৰ চোতাল’খন আজি বহু যুগৰ পৰা জমা হোৱা ধূলি-মাকতি আৰু আৱৰ্জনাৰে সম্পূৰ্ণৰূপে পোত যোৱাৰ উপক্ৰম হৈছে।
দীৰ্ঘদিন ধৰি দেশৰ জনসাধাৰণে কেৱল বিদেশীৰ দাসত্ব বা পৰৰ গোলামি কৰি আৰু আনৰ চৰণত পূজা-অৰ্চনা আগবঢ়ায়েই নিজৰ অমূল্য সময় তথা স্বাভিমান বিনষ্ট কৰিছে। সেয়েহে কবিয়ে সকীয়াই দিছে যে এতিয়া আৰু শুই থকাৰ বা পৰনিৰ্ভৰশীল হৈ থকাৰ সময় নাই। দেশৰ প্ৰতিগৰাকী ব্যক্তিয়েই এতিয়া একোজন সঁচা ‘জাতিৰ ঝাড়ুদাৰ’ হৈ ওলাই আহিব লাগিব। এই জ্ঞান, সাহস আৰু একতাৰ ঝাড়ুৰে দেশবাসীয়ে নিজৰ মাজত থকা পাৰস্পৰিক ভেদাভেদ, হিংসা-দ্বেষ, ঘৃণা, অহংকাৰ আৰু অন্ধবিশ্বাসৰ দৰে সমাজৰ লেতেৰা আৱৰ্জনাবোৰ সমূলি সাৰি-মচি পেলাব লাগিব।
অৱশেষত কবিয়ে এই বাৰ্তাই দিছে যে, সমাজৰ এই সকলোবোৰ মলিয়ন চৰিত্ৰ আঁতৰ কৰি আৰু পৰাধীনতাৰ শিকলি ছিঙি দেশবাসীয়ে ঐক্যবদ্ধভাৱে মাতৃভূমিৰ হৃত স্বাধীনতা আৰু মৰ্যাদা পুনৰ ঘূৰাই আনিব লাগিব। এনেদৰে নিজৰ দেশ আৰু জাতিক নিষ্কলংক কৰি তুলিব পাৰিলেহে আমাৰ জাতিটোৱে ভৱিষ্যতে সমগ্ৰ বিশ্বৰ দৰবাৰত বা বিশ্বসভাত নিজৰ বাবে এখন সুউচ্চ আৰু সন্মানীয় আসন অধিকাৰ কৰিবলৈ সক্ষম হ’ব।
৫। ব্যাখ্যা কৰা:
(ক) হিংসা-দ্বেষৰ, ভেদাভেদৰ,
ঘৃণা-ঘৃণি স্বাৰ্থ ভেমৰ
কত যে কি মলি মামন
ভৰি জাতিৰ জীৱন যায়।
উত্তৰঃ উক্ত কবিতাফাকি আমাৰ পাঠ্যপুথিৰ অন্তৰ্গত অম্বিকাগিৰী ৰায়চৌধুৰীদেবে ৰচনা কৰা ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই’ কবিতাটোৰপৰা উদ্ধৃত কৰা হৈছে।
উদ্ধৃত পদফাঁকিৰ জৰিয়তে কবিয়ে পৰাধীন ভাৰতবৰ্ষৰ সমাজ ব্যৱস্থাত সোমাই পৰা কদৰ্য ৰূপটো আৰু ইয়াৰ পৰা পৰিত্ৰাণ পোৱাৰ উপায়ৰ বিষয়ে ব্যাখ্যা কৰিছে।
বিদেশীৰ শাসনকালত সমগ্ৰ দেশখন পৰাধীনতাৰ ক’লা ডাৱৰে আৱৰি ৰাখিছিল। তেনে এক সংকটজনক সময়তো আমাৰ সমাজখনত মানুহৰ মাজত মিলাপ্ৰীতিৰ সলনি হিংসা-দ্বেষ, উচ্চ-নীচৰ ভেদাভেদ, পাৰস্পৰিক ঘৃণা, স্বাৰ্থপৰতা আৰু মিছা অহংকাৰেহে অধিক গুৰুত্ব লাভ কৰিছিল। এই নেতিবাচক গুণবোৰক কবিয়ে সমাজৰ ‘মলি আৰু মামৰ’ অৰ্থাৎ আৱৰ্জনা বুলি অভিহিত কৰিছে। এই লেতেৰা আৱৰ্জনাবোৰে সমগ্ৰ জাতিটোৰ প্ৰাণশক্তি হৰি নি জীৱনটো নিস্তেজ কৰি পেলাইছিল। সেয়েহে কবিয়ে দেশৰ যুৱশক্তিক হাতত ঝাড়ু তুলি লৈ এই সকলোবোৰ কু-প্ৰবৃত্তি আৰু পৰাধীনতাৰূপী কলংক সাৰি-মচি চাফা কৰিবলৈ আহ্বান জনাইছে। সমাজৰ পৰা অহংকাৰ, ভেম আৰু বিভেদৰ ভাৱ আঁতৰাই সকলোৱে একগোট হৈ মাতৃভূমিৰ লুপ্ত স্বাধীনতা পুনৰুদ্ধাৰ কৰিবৰ বাবে কবিয়ে এইদৰে সকীয়াই দিছে। এনেদৰে নিজকে পৰিশুদ্ধ কৰিব নোৱাৰিলে ভৱিষ্যতে বিশ্বসভাত আমাৰ জাতিটোৱে নিজৰ পৰিচয় আৰু মৰ্যাদা কেতিয়াও প্ৰতিষ্ঠা কৰিব নোৱাৰিব বুলি কবিয়ে গভীৰ আক্ষেপ প্ৰকাশ কৰিছে।
(খ) ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই
আৰু চাবৰ সময় নাই
চাই থাকোঁতে মুখত কেৱল
ভৰিল কাজল ছাই।
উত্তৰঃ উক্ত কবিতাফাকি আমাৰ পাঠ্যপুথিৰ অন্তৰ্গত অম্বিকাগিৰী ৰায়চৌধুৰীদেবে ৰচনা কৰা ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই’ কবিতাটোৰপৰা উদ্ধৃত কৰা হৈছে।
প্ৰদত্ত শাৰীকেইটাৰ মাজেৰে কবিৰ গভীৰ স্বদেশপ্ৰেম আৰু জাতীয় চেতনাৰ সুন্দৰ প্ৰতিফলন ঘটিছে।
ব্ৰিটিছৰ সাম্ৰাজ্যবাদী শাসনে আমাৰ দেশখনক পৰাধীনতাৰ অন্ধকাৰেৰে আৱৰি ধৰিছিল। আমাৰ পূৰ্বপুৰুষসকলে গঢ়ি যোৱা গৌৰৱোজ্জ্বল সাতামপুৰুষীয়া সমাজ ব্যৱস্থা আৰু ঐতিহ্য বহু যুগৰ ধূলি-মাকতি পৰি সম্পূৰ্ণৰূপে পোত যোৱাৰ উপক্ৰম হৈছিল। এনে এক শ্বাসৰুদ্ধকৰ অৱস্থাত দেশবাসীয়ে নীৰৱ দৰ্শক হৈ চাই থাকোঁতেই তেওঁলোকৰ মুখমণ্ডল পৰাধীনতাৰূপী ক’লা কাজল আৰু ছাইৰে ভৰি পৰিছিল। অৰ্থাৎ, বিদেশীৰ আগত শিৰণত কৰি থকাৰ ফলত দেশবাসীয়ে ক্ৰমান্বয়ে নিজৰ সন্মান আৰু জাতীয় স্বাভিমান সকলো হেৰুৱাই পেলাইছিল। সেয়েহে কবিয়ে সকীয়াই দিছে যে এতিয়া আৰু হাত সাবটি বহি থকাৰ সময় নাই। প্ৰতিগৰাকী স্বজাতীয় ভায়ে এতিয়া হাতত ঝাড়ু তুলি লৈ সমাজৰ এই সকলোবোৰ আৱৰ্জনা আৰু দাসত্বৰ গ্লানি মচি পেলাব লাগিব। সকলোৱে সন্মিলিতভাৱে সংগ্ৰাম কৰি দেশৰ পুৰণি গৰিমা আৰু স্বাধীনতা পুনৰ ঘূৰাই অনাৰ এয়াই যে চৰম আৰু উপযুক্ত ক্ষণ, তাকেই কবিয়ে এই কবিতাফাঁকিৰ জৰিয়তে দৃঢ়তাৰে প্ৰকাশ কৰিছে।
৬। ‘ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই’- কবিতাটোৰ মাজেৰে কবি ৰায়চৌধুৰীদেৱৰ স্বদেশপ্ৰেমৰ ভাব কিদৰে প্ৰকাশ পাইছে লিখা।
উত্তৰঃ ‘অসম কেশৰী’ অম্বিকাগিৰী ৰায়চৌধুৰীদেৱৰ দ্বাৰা ৰচিত ‘ধৰ ঝাড়ু ধৰ ভাই’ এটি দেশপ্ৰেমমূলক কবিতা। ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত সক্ৰিয়ভাৱে অংশগ্ৰহণ কৰাৰ অপৰাধত ইংৰাজ চৰকাৰে তেখেতক কেইবাবাৰো কাৰাদণ্ড বিহিছিল। কাৰাগাৰৰ ভিতৰত থকা সময়ত ইংৰাজে তেখেতক শৌচালয় পৰিষ্কাৰ কৰাৰ দৰে হীন কামত লগোৱাই অপমান কৰিব বিচাৰিছিল। কিন্তু প্ৰবল স্বদেশপ্ৰেমী কবিয়ে সেই ঝাড়ু বা বাঢ়নী চলোৱা কাৰ্যটোকেই সংগ্ৰামৰ এক প্ৰতীকী সঁজুলি হিচাপে লৈ এই বিপ্লৱী কবিতাটি ৰচনা কৰি উলিয়াইছিল।
কবিয়ে শৌচালয়ৰ আৱৰ্জনা পৰিষ্কাৰ কৰাৰ দৰেই দেশখনকো পৰাধীনতাৰূপী ক’লা ছাই আৰু কলংকৰ পৰা মুক্ত কৰিবলৈ সমগ্ৰ দেশবাসীক একোজন ‘ঝাড়ুদাৰ’ৰ ভূমিকা পালন কৰিবলৈ আহ্বান জনাইছে। কবিৰ মতে, আমাৰ চিৰনমস্য সাতামপুৰুষীয়া ঐতিহ্য আৰু গৌৰৱ আজি বহু যুগৰ ধূলি-মাকতিৰ তলত পোত খাই নিচিহ্ন হোৱাৰ পথত। সেয়েহে, দেশৰ যুৱশক্তিয়ে হাতত বাঢ়নী লৈ এই ধূলিৰ তৰপ আঁতৰাই পুৰণি সোণোৱালী ঐতিহ্যক পুনৰ উদ্ধাৰ কৰিব লাগিব।
কবিয়ে আক্ষেপ কৰিছে যে ইমান দিনে ভাৰতবাসীয়ে বিদেশী শাসকৰ দাসত্ব স্বীকাৰ কৰি আৰু তেওঁলোকৰ চৰণত পূজা-অৰ্চনা জনাই নিজৰ পৰিচয় হেৰুৱাই পেলালে। কিন্তু এতিয়া আৰু শুই থকাৰ বা পৰনিৰ্ভৰশীল হৈ থকাৰ সময় নাই। দেশবাসীয়ে নিজৰ মনৰ মাজত বাহ লৈ থকা অহংকাৰ, ভেম, হিংসা-দ্বেষ আৰু পাৰস্পৰিক ভেদাভেদৰ দৰে লেতেৰা আৱৰ্জনাবোৰক ঝাড়ু মাৰি চিৰদিনৰ বাবে আঁতৰ কৰিব লাগিব। সকলোৱে নিজৰ মানসিকতা সলনি কৰি, বীৰযোদ্ধাৰ দৰে একগোট হৈ মাতৃভূমিৰ হেৰোৱা স্বাধীনতা ঘূৰাই আনিবৰ বাবে সংগ্ৰামত জঁপিয়াই পৰিব লাগিব। এনে কৰিলেহে আমাৰ জাতিটোৱে ভৱিষ্যতে বিশ্বসভাত সসন্মানেৰে এখন উচ্চ স্থান অধিকাৰ কৰিব পাৰিব। কবিতাটিৰ ছত্ৰে ছত্ৰে দেশৰ মুক্তি আৰু প্ৰগতিৰ হকে অম্বিকাগিৰী ৰায়চৌধুৰীদেৱৰ যি গভীৰ স্বদেশপ্ৰেম আৰু আপোচবিহীন সংগ্ৰামী সত্তা, সেয়া অতি সুন্দৰ আৰু সাৱলীলভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে।
ভাষা-বিষয়ক
১। তলত দিয়া যুৰীয়া শব্দবোৰেৰে একোটিকৈ বাক্য ৰচনা কৰা:
(ক) হীনে-ঘিণে
(খ) ধাৰে-ঋণে
(গ) ঘৃণা-ঘৃণি
(ঘ) জাহি-জাবদ
(ঙ) সাৰি-পুছি
(চ) মলি-মামৰ
উত্তৰঃ
(ক) হীনে-ঘিণে: দেশে স্বাধীনতা লাভ কৰাৰ আগলৈকে দেশ লোকসকলে হীনে-ঘিণে হ’লেও পৰৰ গোলামি কৰিবলৈ বাধ্য হৈছিল
(খ) ধাৰে-ঋণে: হৰেণে ধাৰে-ঋণে পোত গৈ হ’লেও ছোৱালীজনী উচ্চ শিক্ষা দিবলৈ চেষ্টা কৰিছে।
(গ) ঘৃণা-ঘৃণি: পৰাধীনতাৰপৰা উদ্ধাৰ হ’বলৈ দেশৰ লোকসকলেৰ নিজৰ মাজত থকা ঘৃণা-ঘৃণি ত্যাগ কৰি মাৰবান্ধি থিয় দিছিল।
(ঘ) জাহি-জাবৰ: মীৰাই পলকতে চোতালৰ জাহি-জাবৰবো আঁতৰাই চোতালখন পৰিষ্কাৰ কৰি পেলালে।
ঙ) সাৰি-পুছি: আমি সদায় ঘৰ-চোতাল সাৰি-পুছি নিকা কৈ ৰাখিব লাগে।
(চ) মলি-মামৰ: আমি সকলোৱে আমাৰ মাজত থকা হিংসা-দ্বেষ, ভেম-অহংকাৰ, উচ্চ-নীচ আদিৰূপী মলি-মামৰবোৰ আঁতৰ কৰিব লাগে।
২। তলৰ শব্দবোৰত মূর্ছণ্য ‘ণ’ হোৱাৰ কাৰণ দৰ্শেবো:
(ক) সোণ, (খ) ঘৃণা, (গ) ঋণ।
উত্তৰঃ
(ক) সোণ: কিছুমান শব্দত স্বাভাৱিকতেই মূর্ছণ্য ‘ণ’ হয়।
(খ) ঘৃণা: ঋ-ৰ পাছত থকা দন্ত্য ‘ন’ মূর্ছণ্য ‘ণ’ হয়।
(গ) ঋণঃ ঋ-ৰ পাছত থকা দন্ত্য ‘ন’ মূর্ছণ্য ‘ণ’ হয়।
৩। বিপৰীত শব্দ লিখা:
(ক) ঘৃণা, (খ) স্বার্থ, (গ) জীৱন, (ঘ) বীৰ
উত্তৰঃ
|
শব্দ |
বিপৰীত শব্দ |
|
(ক) ঘৃণা |
প্রেম |
|
(খ) স্বার্থ |
নিঃস্বার্থ |
|
(গ) জীৱন |
মৰণ |
|
(ঘ) বীৰ |
ভয়াতুৰ |
