SEBA Class 10 Assamese Chapter 15 – বিষাদযোগ Solutions & Notes | অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা
SEBA Class 10 অসমীয়াৰ বিষাদযোগ অধ্যায়ৰ সমাধান বিচাৰিছে? Ospin Academy-ত আপুনি পাব Class 10 Assamese Sahitya Chayanika Chapter 15 বিষাদযোগৰ সম্পূৰ্ণ সমাধান, স্পষ্ট ব্যাখ্যা, আৰু পৰীক্ষা-কেন্দ্ৰিক নোটছ।
📖 অধ্যায়ৰ সাৰাংশ:
বিষাদযোগ ভগৱদ্গীতাৰ প্ৰথম অধ্যায়ৰ অসমীয়া ৰূপান্তৰ, য’ত অৰ্জুনৰ নৈতিক দ্বন্দ্ব আৰু শ্ৰীকৃষ্ণৰ উপদেশ আলোচিত হৈছে। এই পাঠে ছাত্ৰ-ছাত্ৰীক ধৰ্ম, কৰ্তব্য, আৰু জীৱনৰ দাৰ্শনিক দিশৰ সৈতে পৰিচয় কৰাইছে।
📌 সমাধানত অন্তৰ্ভুক্ত:
- পাঠৰ সাৰাংশ আৰু মূল বক্তব্য
- সাহিত্যিক বিশ্লেষণ (ভাষা, শৈলী, দাৰ্শনিক তাৎপৰ্য)
- HSLC পৰীক্ষাৰ বাবে গুরুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্নোত্তৰ
- শব্দাৰ্থ আৰু টোকা
- বিনামূলীয়া PDF ডাউনলোড
🔍 কিয় Ospin Academy বাছিব?
- SEBA/SCERT-অনুগামী সমাধান
- পৰীক্ষাৰ প্ৰশ্নোত্তৰৰ সৈতে সহজ ব্যাখ্যা
- অফলাইন পঢ়াৰ বাবে PDF
💡 PDF ডাউনলোড কৰক: বিষাদযোগৰ সম্পূৰ্ণ সমাধান Ospin Academy-ৰ পৰা বিনামূলীয়াকৈ লাভ কৰক!
Class 10 Assamese (অসমীয়া সাহিত্য চয়নিকা) PDF Solutions 2026-27 | SEBA Assam
Limited Time Offer!
(According to Latest Syllabus 2026-27)
Get comprehensive preparation for Class 10 Assamese (অসমীয়া) with this chapter-wise Textual Solutions PDF.
Includes complete textual answers, exact explanations, solved MCQs, Grammar, and Baichitramoy Asom for every chapter according to the latest ASSEB syllabus.
Ideal for home study, accurate homework help, and quick exam revision!
দশম শ্ৰেণী : অসমীয়া
বিষাদ যোগ
পাঠভিত্তিক প্রশ্ন আৰু উত্তৰ
ভাৱ-বিষয়ক
১। চমুকৈ প্ৰশ্নৰ উত্তৰ দিয়া :
(ক) মহাৰথী কাক বোলে?
উত্তৰঃ যিগৰাকী বীৰে অকলশৰে দহ হাজাৰ ধনুৰ্ধৰৰ লগত সমৰ কৰিবলৈ সক্ষম, তেনে বীৰকেই মহাৰথী বুলি কোৱা হয়।
(খ) কৌৰৱৰ বিশিষ্ট সেনাপতিসকলৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ কৌৰৱ পক্ষৰ প্ৰধান সেনাপতিসকলৰ নামসমূহ হৈছে- আচাৰ্য দ্ৰোণ, পিতামহ ভীষ্ম, মহাৰথী কৰ্ণ, অগ্ৰণী কৃপাচার্য, অশ্বত্থামা, বিকৰ্ণ আৰু সোমদত্তৰ নন্দন ভূৰিশ্ৰৱা।
(গ) সেনাপতি ভীষ্মৰ যুদ্ধোৎসৱ দেখি কি কি ৰণবাদ্যৰ মহাশব্দ হৈছিল?
উত্তৰঃ প্ৰধান সেনাপতি ভীষ্মৰ যুদ্ধৰ উন্মাদনা আৰু উচাহ দেখি শংখ, ভেৰী, আনক আৰু গোমুখ আদি ভিন ভিন ৰণবাদ্যৰ ভয়ংকৰ শব্দ বাজি উঠিছিল।
(ঘ) আততায়ী কাক বোলে?
উত্তৰঃ যি ব্যক্তিয়ে বিহ খুৱাই মাৰিবলৈ বিচাৰে, জুই লগাই দিয়ে, সকলো সা-সম্পত্তি কাঢ়ি লয়, ৰাজ্য অধিকাৰ কৰে, পত্নীৰ অনিষ্ট সাধন কৰে আৰু অস্ত্ৰধাৰণ কৰি যুদ্ধ কৰিবলৈ আহে- এই ছটা অপৰাধত দোষী সাব্যস্ত হোৱা লোককেই আততায়ী বুলি অভিহিত কৰা হয়।
(ঙ) কুলক্ষয় দোষ কি?
উত্তৰঃ যিটো কাৰণত বংশ বা কুলৰ সনাতন ধৰ্ম বিনষ্ট হৈ পৰে, তাকেই কুলক্ষয় দোষ বোলা হয়। কুলৰ ধৰ্ম নাশ হ’লে বাকী থকা লোকসকলকো অধৰ্মই গ্ৰাস কৰে। অধৰ্মৰ প্ৰভাৱত বংশৰ মহিলাসকল বিপথগামী হয় আৰু ইয়াৰ ফলত বৰ্ণসংকৰৰ সৃষ্টি হয়। তেনে বংশই নৰক যন্ত্ৰণা ভোগ কৰিবলগীয়া হয় আৰু পূৰ্বপুৰুষসকলো পিণ্ড তথা জলতৰ্পণৰ পৰা বঞ্চিত হৈ পৰে।
২। তোমাৰ পাঠটিত উল্লেখ কৰা অনুসৰি পাণ্ডৱসকলৰ যুদ্ধোৎসৱৰ বিষয়ে লিখা।
উত্তৰঃ প্ৰদত্ত পাঠটিত পাণ্ডৱ পক্ষৰ যুদ্ধৰ উন্মাদনাৰ বিৱৰণ তলত দিয়া ধৰণে পোৱা যায়- বগা ৰঙৰ চাৰিটা ঘোঁৰাৰে সংযুক্ত এখন বিশাল ৰথত আৰোহণ কৰি ভগৱান শ্ৰীকৃষ্ণ আৰু অৰ্জুনে দিব্য শংখ বজাই যুদ্ধভূমিলৈ আগবাঢ়ি গ’ল। শ্ৰীকৃষ্ণই ‘পাঞ্চজন্য’ নামৰ শংখত ফু দিলে আৰু অৰ্জুনে ‘দেৱদত্ত’ নামৰ শংখৰ ধ্বনি কৰিলে। ঠিক একেদৰে, ভীমসেনে ‘পৌণ্ড্ৰক’ নামৰ এক ভয়ংকৰ শংখ, মহাৰাজ যুধিষ্ঠিৰে ‘অনন্তবিজয়’, নকুলে ‘সুঘোষ’ আৰু সহদেৱে ‘মণিপুষ্পক’ নামৰ শংখ বজাই ৰণভূমিত খোজ পেলালে। ইয়াৰ সমান্তৰালকৈ কাশীৰাজ, সাত্যকি, ধৃষ্টদ্যুম্ন, ৰজা বিৰাট, দ্ৰুপদ, দ্ৰৌপদীৰ পাঁচগৰাকী পুত্ৰ আৰু সুভদ্ৰাৰ নন্দন অভিমন্যুৱেও নিজৰ নিজৰ শংখনাদ কৰিলে। এই সকলোবোৰ শংখৰ প্ৰচণ্ড শব্দই আকাশ-পাতাল আৰু দহোটা দিশ মুখৰিত কৰি তুলিলে আৰু কৌৰৱসকলৰ সৈন্যবাহিনীৰ মাজত এক ভয়ংকৰ আতংকৰ সূত্ৰপাত ঘটালে।
৩। অর্জুনে শ্রীকৃষ্ণক উভয় সেনাৰ মাজত বথ ৰাখিবলৈ কিয় কৈছিল?
উত্তৰঃ কুৰুক্ষেত্ৰৰ যুদ্ধত অবতীৰ্ণ হোৱা বিপক্ষৰ সমৰবীৰসকলক এবাৰ নিজ চকুৰে প্ৰত্যক্ষ কৰাৰ মানসেৰেই অৰ্জুনে সাৰথি শ্ৰীকৃষ্ণক কৌৰৱ আৰু পাণ্ডৱ উভয় সৈন্যদলৰ ঠিক মাজভাগত ৰথখন ৰাখিবলৈ অনুৰোধ জনাইছিল। অৰ্জুনে চাব বিচাৰিছিল যে দুৰ্যোধনক সন্তুষ্ট কৰিবৰ নিমিত্তে কোন কোন বীৰ এই মহাৰণলৈ আগমন কৰিছে।
৪। অর্জনে যুদ্ধক্ষেত্রলৈ গৈ কাক কাক দেখা পালে আক তেওঁলোকক দেখা পাই শ্রীকৃষ্ণ কি ক’লে তোমাৰ নিজৰ কথাৰে লিখা।
উত্তৰঃ অৰ্জুনৰ অনুৰোধ ৰক্ষা কৰি শ্ৰীকৃষ্ণই কৌৰৱ সৈন্যৰ সন্মুখভাগত ৰথখন লৈ গৈ ৰাখিলে আৰু অৰ্জুনক উদ্দেশ্যি ক’লে- “হে পাৰ্থ! এই যুদ্ধভূমিলৈ অহা কুৰুবীৰসকলক এবাৰ চকু মেলি চোৱা।” এই কথা শুনি অৰ্জুনে চাৰিওপিনে দৃষ্টি নিক্ষেপ কৰি তাত নিজৰেই ককা-বৰতা, পিতামহ, শিক্ষাগুৰু, মোমায়েক, ভাই-ককাই, পুত্ৰ, নাতি, মিত্ৰ, শহুৰ আৰু আত্মীয়-স্বজনসকলক সমবেত হোৱা দেখা পালে।
সমৰক্ষেত্ৰত নিজৰেই তেজ-মঙহৰ জ্ঞাতি-কুটুম্বসকলক এনেদৰে যুদ্ধ কৰিবলৈ সাজু হৈ থকা দেখি অৰ্জুনৰ অন্তৰ গভীৰ বিষাদত ভাগি পৰিল। তেওঁ অতি দুখেৰে শ্ৰীকৃষ্ণক জনালে যে আত্মীয়সকলক শত্ৰুৰূপত দেখি তেওঁৰ হাত-ভৰি কঁপিবলৈ ধৰিছে, ডিঙি শুকাই গৈছে আৰু শৰীৰৰ নোমবোৰ শিয়ৰি উঠিছে। আনকি হাতৰ পৰা প্ৰিয় গাণ্ডীৱ ধনুখনো খহি পৰাৰ অৱস্থা হৈছে। যুদ্ধক্ষেত্ৰৰ চাৰিওপিনে কেৱল অমংগলীয়া লক্ষণসমূহহে তেওঁৰ চকুত পৰিছে- শগুণ উৰি ফুৰিছে আৰু শিয়ালে হোৱা দিছে। এই ঠাইত আৰু এক মুহূৰ্তও ৰৈ থকাৰ মানসিক শক্তি তেওঁৰ নাই, মনত কেৱল গভীৰ ভ্ৰম আৰু বিভ্ৰান্তিৰহে সৃষ্টি হৈছে।
যুদ্ধত নিজৰ আপোন মানুহবোৰক হত্যা কৰি অৰ্জুনে কোনো ধৰণৰ সুখ বা আনন্দ লাভ কৰিব নোৱাৰে। যাৰ বাবে ৰাজ্য জয় কৰিব লাগে, সেই বন্ধু-বান্ধৱ আৰু আত্মীয়সকলেই যদি যুদ্ধত প্ৰাণ হেৰুৱায়, তেন্তে তেনে বিজয়ৰ মূল্য ক’ত! ধৃতৰাষ্ট্ৰৰ পুত্ৰসকলক নিধন কৰি তেওঁ কোনো শান্তি নাপায়, বৰঞ্চ গধুৰ পাপতহে লিপ্ত হ’ব লাগিব। অৰ্থশাস্ত্ৰৰ দৃষ্টিকোণৰ পৰা আততায়ীক বধ কৰাটো অপৰাধ নহ’লেও, ধৰ্মশাস্ত্ৰই ইয়াক মহাপাপ বুলি গণ্য কৰে। নিজৰ আত্মীয়-স্বজনক হত্যা কৰাটো এক গুৰুতৰ অপৰাধ আৰু ইয়াৰ পৰা ইহকালত কেতিয়াও মুক্তি পোৱা নাযায়। কৌৰৱসকল ৰাজ্যৰ লোভত অন্ধ হৈ কুলক্ষয় আৰু মিত্ৰদ্ৰোহৰ দৰে পাপ কৰিবলৈ কুণ্ঠাবোধ কৰা নাই, কিন্তু সকলো জানি-শুনি অৰ্জুনে কিদৰে এনে নিষ্ঠুৰ পাপকৰ্মত লিপ্ত হ’ব? ৰাজ্য আৰু সুখৰ লালসাত আপোনজনক বধ কৰিবলৈ ওলাই তেওঁ যি মহাপাপ কৰিবলৈ গৈছিল, তাৰ প্ৰায়শ্চিত্তস্বৰূপে অৰ্জুনে যুদ্ধত অস্ত্ৰ ধাৰণ নকৰি নীৰৱে ৰোৱাৰ সিদ্ধান্ত ঘোষণা কৰিলে। তেওঁ জনালে যে নিস্ত্ৰস্ত অৱস্থাত দুৰ্যোধনহঁতে যদি তেওঁক বধো কৰে, তথাপিও তেওঁৰ কোনো আক্ষেপ নাথাকিব। এইখিনি কথা কৈয়েই অৰ্জুনে গভীৰ শোকত ধনু-শৰ ত্যাগ কৰিলে আৰু কঁপি কঁপি ৰথৰ আসনত বহি পৰিল।
৫। কুলক্ষয় দোষক কিয় মহাপাপ বোলা হৈছে আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ কুলক্ষয় অৰ্থাৎ বংশ বা কুলৰ বিনাশ হোৱা কাৰ্যটোক এক গুৰুতৰ মহাপাপ বুলি গণ্য কৰা হয়। কিয়নো, কুলৰ ক্ষয় ঘটিলে চিৰাচৰিত কুলধৰ্মৰো অৱসান ঘটে। ধৰ্মৰ পতন হ’লে বাকী থকা পৰিয়ালৰ সদস্যসকলক অধৰ্মই গ্ৰাস কৰি পেলায়। অধৰ্মৰ প্ৰভাৱ বাঢ়ি গ’লে কুলৰ নাৰীসকল পথভ্ৰষ্ট বা বিপথগামী হয়। নাৰীৰ চৰিত্ৰ কলুষিত হ’লে সমাজত বৰ্ণসংকৰ সন্তানৰ জন্ম হয়, যাৰ ফলত গোটেই বংশটোৱে নৰক যন্ত্ৰণা ভোগ কৰিবলগীয়া হয়। কেৱল সেয়াই নহয়, তেনে কুলৰ পূৰ্বপুৰুষসকলো জল আৰু পিণ্ডদানৰ পৰা বঞ্চিত হৈ পতনোন্মুখ হয়। এই ভয়ংকৰ দোষৰ ফলশ্ৰুতিতেই সনাতন জাতিধৰ্ম, কুলধৰ্ম আৰু বৰ্ণাশ্ৰম ধৰ্ম সম্পূৰ্ণৰূপে লোপ পায় আৰু মানুহে অনন্ত কালৰ বাবে নৰকত স্থান পায়।
৬। “জানা ৰাজা যুদ্ধৰ সন্মুখত অর্জুনে এহি বাক্য বুলি ধনুশৰ এৰি কম্পিত হৈলা…।”
এইদৰে কোনে কাক কৈছে? অর্জুনে কি বাক্য কৈ ৰথৰ ওপৰত বহি পৰিল তোমাৰ কথাৰে লিখা।
উত্তৰঃ ‘জানা ৰাজা যুদ্ধৰ সন্মুখত অর্জুনে এহি বাক্য বুলি ধনুশৰ এৰি কম্পিত হৈলা…।’
উক্ত কথাষাৰ সঞ্জয়ে অন্ধৰাজ ধৃতৰাষ্ট্ৰক উদ্দেশ্য কৰি কৈছিল।
অৰ্জুনে যি কথাষাৰ কৈ শোকত ম্ৰিয়মাণ হৈ ৰথৰ আসনত বহি পৰিছিল, সেয়া তলত উল্লেখ কৰা হ’ল- ‘মঞি অস্ত্ৰ নধৰি মৌনে বহো। তবে দুৰ্যোধনাদি যদি অস্ত্ৰ ধৰি মোক বধে তেবে মোৰ মহা প্ৰিয় হয়, যাতো পাপ নিসিজিব।’
অৰ্থাৎ, অৰ্জুনে কৈছিল যে তেওঁ হাতত কোনো ধৰণৰ অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ নোলোৱাকৈ নিস্তব্ধ হৈ ৰ’ব। তেনে নিৰস্ত্ৰ অৱস্থাত দুৰ্যোধন আদি কৌৰৱসকলে আহি যদি তেওঁক বধো কৰে, তথাপিও তেওঁ পৰম শান্তিহে লাভ কৰিব, কিয়নো তেতিয়া তেওঁৰ গাত স্বজন-বধৰ দৰে কোনো মহাপাপ নালাগিব।
ভাষা-বিষয়ক
১। তলত দিয়া শব্দবোৰৰ একোটিকৈ সমার্থক শব্দ লিখা:
নিপুণ, সমীপ, বিস্তৰ, সহস্র, সদৃশ, বাদ্য, কৰ-চৰণ, চৰ্ম, শ্রুতি, বিমঙ্গল, বান্ধব।
উত্তৰঃ
|
শব্দ |
সমার্থক শব্দ |
|
নিপুণ |
পাকৈত |
|
সমীপ |
নিকট |
|
বিস্তৰ |
বৃহৎ |
|
সহস্র |
হাজাৰ |
|
সদৃশ |
সম |
|
বাদ্য |
বাজনা |
|
কৰ-চৰণ |
হাত-ভৰি |
|
চৰ্ম |
ছাল |
|
শ্রুতি |
বেদ |
|
বিমঙ্গল |
অমঙ্গল |
|
বান্ধব |
মিত্র |
২। তলত দিয়া শব্দকেইটাৰ আধুনিক ৰূপ লিখাঃ
হুয়া, কহা, চক্ষু, কৰিলা, চাঞো, মঞি, বুলিলা, খাসি, ফুস্কিলা, বাইলা, ৰহিবে, ৰহো।
উত্তৰঃ
|
প্ৰাচীন শব্দ |
আধুনিক ৰূপ |
|
হুয়া |
হৈ |
|
কহা |
কোৱা |
|
চক্ষু |
চকু |
|
কৰিলা |
কৰিলে |
|
চাঞো |
চাওঁ |
|
মঞি |
মই |
|
বুলিলা |
ক’লে |
|
খাসি |
খহি |
|
ফুস্কিলা |
ফুকালে |
|
বাইলা |
বজালে |
|
ৰহিবে |
ৰ’বলৈ; থিয় দিবলৈ |
|
ৰহো |
থাকোঁ |
৩। ভট্টদেৱৰ গদ্যৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ উল্লেখ কৰা।
উত্তৰঃ অসমীয়া গদ্য সাহিত্যৰ পিতৃস্বৰূপ ব্যক্তিগৰাকীয়েই হৈছে বৈকুণ্ঠনাথ ভাগৱত ভট্টাচাৰ্য অৰ্থাৎ ভট্টদেৱ।
তেখেতক কেৱল অসমীয়া কথা-সাহিত্যৰ প্ৰতিষ্ঠাপক বুলিয়েই ক’ব নোৱাৰি, বৰঞ্চ তেখেতৰ ৰচনাত এক অতুলনীয় সাহিত্যিক প্ৰতিভাৰো সুন্দৰ প্ৰতিফলন ঘটিছে। অসমীয়া গদ্য শৈলীত গভীৰ আধ্যাত্মিক আৰু তত্ত্বগধুৰ বিষয়বস্তু উপস্থাপন কৰাৰ এক আদৰ্শ নিদৰ্শন তেখেতেই প্ৰথম দাঙি ধৰিছিল। তেখেতৰ গদ্যৰ ভাষা পৰৱৰ্তী কালৰ বুৰঞ্জী সাহিত্যত ব্যৱহাৰ হোৱা সাধাৰণ কথিত বা কথিত গদ্যৰ দৰে নাছিল। সেই সময়ত প্ৰচলিত পদ্য সাহিত্যৰ ভাষাৰ দ্বাৰা তেখেতৰ গদ্যশৈলী বাৰুকৈয়ে প্ৰভাৱান্বিত হৈছিল আৰু সেইবাবেই তেখেতৰ বাক্য গাঁথনিত ছন্দোবদ্ধ ৰীতিৰ কিছু গুণ বিৰাজমান। ইয়াৰ উপৰিও, তেখেতৰ গদ্যৰ ভাষাত প্ৰয়োজনানুসাৰে তৎসম বা সংস্কৃত শব্দৰো প্ৰয়োগ দেখিবলৈ পোৱা যায়। ইয়াৰ প্ৰধান কাৰণটোৱেই হ’ল যে ভট্টদেৱ স্বয়ং শ্ৰীমদ্ভাগৱত, গীতা আদিৰ দৰে সংস্কৃত ধৰ্মগ্ৰন্থ আৰু শাস্ত্ৰসমূহৰ এগৰাকী অগাধ পণ্ডিত আছিল।
